metropolitan. . .

BADAKIT

2008-11-14T20:17:00.005+01:00

Badakit ez dudala zure atzetik ibili behar. Zertarako? Nire lagunen etsaia zara. "EZ DUK HIRETZAKO MODUKO NESKA" esaten didate, "EZ HAU ZORIONTSU EGINGO". Bai, ondo pentsatuta, zertarako? Zertarako hainbeste letra, hainbeste zerbeza, ondo badakit sekula ez zarela nire atzetik etorriko.

Baina, ez dakit. Batzuetan, mundua lo dagoenean, zure begiak ikusten ditut, eta "zatoz, min emango dizut baina zatoz; zatoz zorionik gordetzen ez dudan lekura" esaten didatela iruditzen zait. Ez dakit. Ez dakit zergatik, baina gauero, ilargiarekin ihes egiten duzunean, eskua poltsikotik kanpora edukitzen dut.

Gaur,

2008-10-30T18:57:00.002+01:00

Euria eta eguzkiak elkarrekin egin dute dantza
Leioako kanpusean,

egunik ilunenek ere badute larrialdietarako irteera

BIZITZAK

2008-06-22T14:57:00.001+02:00

Bizitzak ez du amore ematen

inon inola aurrera egin gogo du
atseden gabe zoraturik
neurririk ez baitu.

Bizitzak ez du etsitzen
ezpada muga latzetan
ezpadu egiten amets oihanarekin
egiten du desertuarekin.

Eta hala iraila garo gorridunak
soilik elur soilik otso
barren zabal eta izoztu
izan nahiko zukeen.

Eta izan nahiko zukeen eguzkiak
argi huts eta zorrotz eguzkiak
erleen memoria ahulean eguzkiak.

Gaua berriz
hastapenetako garaiaz
oroitzen da bereziki
orduan ez baitzen gaua besterik.

Era berean sekula ez
edo beti beti beti
esanka dabil nire bihotza
erabakitzen ditu zoritxarrez
bere desira guztiak bi hitz bakarretan.

B. Atxaga

TIME TO SCOOP OUT MYSELF

2008-06-13T11:23:00.003+02:00

begiz jo

2008-05-26T18:51:00.004+02:00

Espia zaitzaten arrazoi nahikoak badituzu beste era batera ikusten duzu mundua.

Zure gorputza eta begi zelatarien artean espazio bat sortzen da eta bi begi horiei gorputza jartzea besterik ez duzu nahi izaten. Uneoro ingurura eta zure gorputzera begiratzen duzu, frankotiratzailearen puntu gorriaren bila ariko bazina bezala. Pausoa lehen baino azkarragoa da, eta kalean egon bitartean ez dago deskantsurik. Jendearen begiradak inoiz baino pisutsuagoak dira, eta espazioaren barruan dauden guztiak dira susmagarri.

Espia zaitzaten arrazoi nahikoak badituzu, amigo, akabatuta zaude.

MAMUAK

2008-05-22T19:41:00.005+02:00

Gehienok mamuekin bizi gara. Ohitu egiten gara, beraiek ere gure barrunbeetara ohitzen diren bezala, eta dena ongi dabilela dirudi.

Arnasa hartzen dudan bakoitzean oroitarazten didate nire hauspoari esker ari direla hegan; hauspoa itzaltzean ez direla gehiago biziko, eta bizi bitarteko instante bakoitza bere egiten dutela, nire burua bisitatzeko, edo memoriaren zati ilunen bat desestaltzeko.
Mamuak dira, hori da beraien egitekoa, gustuko dute. Normala da.

Ni nire barruan bizi naiz; beste batzuen barruetan ere bai.
Zurean ere bai, adibidez.
Zure ametsetan agertzen naiz batzuetan, nahiz eta esnatzean zuk ez oroitu.

Ametsa ez baina agian esna zaudela nire hitzen bat gogoratuko duzu, edota kalean urrutitik agurtu zintudan hura.

Momenturik arraroenean itzuliko naiz zugana, ez nauzu inolaz ere esperoko.

Mamuak nireak dira, eta ni beraiena.

Nik ere besteen hauspoak senti ditzaket, eta badakit horri esker egin dezakedala hegan.

Mamuak gara, hori da gure izaera. Ustekabean topatzen nauzun/zaitudan hurrengora arte.

SHAMPOOING ET APRÈS-SHAMPOOING

2008-05-21T10:18:00.005+02:00

Ideia batzuk hoteletako xaboiaren modukoak dira. Dutxan bakarrik topa ditzakezu, oso labainkorrak dira, eta zaborrontzian ez badute amaitzen lapurtu egin dituzun sentsazioa uzten dizute.

Behelaino fin eta eguzki izpi ahuleko goizetan luzaroago eutsi ohi diot kafearen zaporeari.

2008-05-17T10:25:00.002+02:00

Olas y naufragios,
mar de aburrimiento y miedo,
islas de placer
bajo tu cuerpo a golpes de cintura

PARIS HIRU LIBURUTAN

2008-05-11T13:57:00.004+02:00

Azken aldi honetan, 68ko maiatzaren 40. urteurrena dela-eta, Paris dezentetan atera da komunikabideetan. Egunkari batzuk ibilbide turistikoen barruan sartu dute jada, eta ez da zaila imajinatzea galtza motxetan eta argazki kamera lepotik zintzilik dituzten koadrilak, gidaren esanei so, “hantxe jarri ohi zuten barrikada” Saint-Michel boulevard-etik Vaugirard kalea seinalatuz, edota “pareta honetan agertu zen pintada famatu hura” esanez, turistaren batek pareta zuriari argazkiren bat ateratzen dion bitartean.

Festa aldameneko gelan amaitzen ari nintzela egokitu zait berri hauek entzutea. Nire ama izan zitekeen Mariasun Landak nire edadea zuenean Parisen igaro zuen lehen urteko gorabeherak kontatzen dira bertan, zintzotasun eta gardentasun harrigarriz. Sexualitatea, amodioa, garaiko kezka politikoak eta intelektualak, giroa (68ko maiatzaren oihartzunak, Ibañez-en kontzertua eta ondorengo manifa espontaneoa, Euskal Herriko egoera…), ametsak eta au pair lanetan edukitako esperientziak, denak Donostiako giro zurrun hartan hezitako 19 urteko neskatxa ameslari baten ikuspegitik.

Mariasun Landa bizitzara Parisen salto egin zuen bakarra ez da, noski. Ezagunagoak dira, adibidez, Ernest Hemingway edota Enrique Vila-Matas. Biek ala biek idazle bizitzako lehen pausuak hiriko chambre minimalistetan eman zituzten. Lehenengoa 1921-1925 bitartean bizi izan zen bertan -oso pobre eta oso zoriontsu- eta esperientzia París era una fiesta bere azken liburuan bildu zuen. Honen ibilbidea imitatu nahian igaro zituen bigarrenak Parisen 1974-1976 bitarteko urteak, nahiz eta hain zoriontsu izatea ez zuen lortu. Ironiaz, autobiografiaz, fikzioz, gustuko autorez, surrealismo pixka batez, Hemingway –ek utzitako arrastoz eta istorio txiki ugariz osatu zuen beranduago París no se acaba nunca liburua (hitzaldia) Vila-Matasek. Bi urte horiek bere opera prima idazteari eman zizkion (La asesina ilustrada) Bartzelonako idazleak. Buruan hilabete luzez landu nuen ideia hain orijinala ez zela ohartarazi/gogorarazi zidan, kabroi halakoak.

Erresumin txikiak alde batera utzita, ederrak eta eredugarriak dira hiru liburuak. Idazle gazteentzako hiru Paris ezberdin, hiru dosi gogor.

2008-05-10T17:31:00.002+02:00

GOGORATZEN..?

2008-05-10T17:23:00.001+02:00

INTERNAZIONALA

2008-05-01T20:20:00.001+02:00

Ukabila altxatu eta kantatzen dutenean aurpegian nabarmentzen zaie. Lotsatu egiten dira, eta kantua minutu batzuetako sufrikarioa bihurtzen da. Baina hori da, ez besterik, pasatu beharreko formalismo bat. Bueltakoan, etxeko atea ixterakoan, dena berriro bere lekuan dago.

Beste batzuk ezpainen dardarak salatzen ditu. Kantua ez dakite osorik, eta memoriaren edota ezjakintasunaren hutsuneak ezpainen mugimendu hutsez betetzen saiatzen dira.

Askok, hiritik alde egiteko auto-ilara amaiezin batean, umeen garrasi artean entzun dute; baina ez osorik, zatika baizik, irratiko albistegian. Bikoteari begiratzen diote orduan, eta beraien gazte denbora oroitzen.

Oraingo gazteen artean, berriz, gehiengoak ez du ezagutzen eta ezagutzen dutenen gehiengoari ez zaio interesatzen.

PAPER BOLEI BURUZ

2008-05-01T20:00:00.002+02:00

Batzuetan buruan idatzitako guztia zapaldu, bola bihurtu eta leihotik behera botatzeko gogoa izan ohi dut.

Paper bolek ez dute minik hartzen lurraren kontra jotzerakoan. Berriz destolesta ditzakezu, berriz irakurri. Ohartzen bazara, ez da ezertan aldatu. Testua, letraz letra, berbera da.

Kasualitateak urriak dira, baina oraindik gogoan dut leihotik behera botatako horietako paper bola bat norbaitek irakurri zueneko hura.

Mysteries of Love

2008-04-25T22:58:00.003+02:00

Sometimes a wind blows
and you and I
float
in love
and kiss
forever
in a darkness
and the mysteries
of love
come clear
and dance
in light
in you
in me
and show
that we
are Love

Sometimes a wind blows
and the mysteries of Love
come clear.

David Lynch

BOB DYLAN NO SE ACABA NUNCA (LEHIAKETA)

2008-04-19T18:33:00.003+02:00

Ingurukoei Bob Dylanen antza nuela esaten hasi nintzaienean barre egiten zuten. Niri bost axola zitzaidan, erabat sinetsita bainengoen. Nire sudurrari begiratzen nion, nire masailei. Betaurreko ilunak janzten hasi nintzen, bakeroak, botak, jaka marroixkak edota beltzak. Noren antza nuen, ba, Dylanena ez banuen?

Umekeria irudituko zaizue, baina tabakoa erretzen hasi ere, Bob Dylanengatik hasi nintzen (oraindik ere, arrazoi hori baina hoberik gutxik edukiko dutelakoan nago).

Bizitza honetan gauza gutxi eduki izan ditut hain garbi. Era guztietako edari, nahaste eta ukenduekin ahotsa laztea lortu nuen; harmonika, gitarra eta pianoa jotzen ikasi nuen, baita gaizki kantatzen ere; ez nuen askorik jaten eta alde batera eta bestera enkantean erostea lortu nuen Triumph 500arekin ibiltzen nintzen.

Nire neskalaguna argazkiarenaz jabetu zenean hasi ziren komeriak. Beti eramaten nuen Dylanen argazkiren bat poltsikoan. Askotan ezkutuan ateratzen nuen neure buruari adorea emateko. Momentu gogorrenetan edota zortea behar nuenetan poltsikoan sentitzen nuen, nire hatz mamien zain. Argazkia ohiko ile-apaintzaileari soilik erakusten nion, hatzez seinalatu eta “horrela” esateko.

Hortik aurrera gertatutakoa iraganaren parte da jada. Hala ere, hain oker ez nenbilela egiaztatzeko, froga bat jarri nahi dizuet:

Ondorengo bideoko argazki artean ni azaltzen naizena zein den asmatu beharko duzue. Lehenengo asmatzen duenarentzat, euskal blogosferan hedatu berri den ohiturari jarraiki, opari eder bat daukat.

Mp3 eta Fotologak

2008-04-17T13:30:00.003+02:00

Leioako Kanpusa. Saralegi. Trikitilariak Urkiolako San Anttonio omentzen benetako Euskal Unibertsitate baten alde. Bat batean, 4 segunduz, hegazkin baten katarroak isilarazten du aldarrikapena. Amaitzean, merkeegi saltzen diren txalo horietako 6 hurbildu diren 6 katuengandik.

THE RAVEN

2008-04-17T10:03:00.000+02:00

ATERKI TRAFIKATZAILEAK

2008-04-15T21:00:00.000+02:00

Aterkiak nonahi galtzen ditugunok biktimak besterik ez gara. Izan ere, zahartzaroan potentziatzen den amnesia-eromen une horien lehen zantzuak pairatzeaz gain,

- Jon, nuntzeudek ne eskopetak?
- Baña attona.. Hogei urte badia-ta garajetik atera ez dittuzula!
- Ze?? Ixilik eonai, lapurra.. Nun ixkutatuixkiak?
- ... -minduta-
- Nun ixkutatuixkiak!
- ... -oso minduta-
- Gezurterua, ta gañea gaxtua.. Eziak gehio nei hitzein geo!

konspirazio beldurgarri bat gure atzetik dabil. Geltokietan eta jende pilaketa handietan operatzen dute, eta euria egiten duenean soilik agertzen dira, era guztietako aterkiak saldu nahian.

ISPILUAK

2008-04-14T09:21:00.001+02:00

AMESGAIZTO BAT

2008-04-13T15:48:00.002+02:00

Bart amesgaizto bat izan nuen. Akordeoia jotzeko eskatu zidaten dantza-talde batean, baina akordeoia kaxatik atera eta jotzen saiatu nintzenean, ezin izan nuen bertatik melodia ulergarririk sortu. Hauspoa herdoildu antzera sentitzen nuen; ezin nuen ireki. Partiturak ere ez nekizkien. Barregarri geratu nintzen.

Musikarien arduradunaren aurpegia ikusten nuen ondoren, haserre erabat, huts egin niola adieraziz.

Ametsa esnatu orduko ahaztu dut.

Eguerdi aldera, ordea, sofan lasai-lasai irakurtzen ari nintzela, txistu doinuak nabaritu ditut urrutian. Balkoira atera naiz eta herriko banda ikusi dut kalejirak jotzen eta pixkanaka-pixkanaka nire etxe parera gerturatzen, musikarien arduraduna buru zutela.

MUGAZ BESTALDEKO BESTE EMAIL BAT (AL BORDE DE UNA EXPLOSIÓN ESCROTAL)

2008-04-08T19:47:00.004+02:00

Gaur oso egun geldoa izan da. Goiz guztia liburutegian pasa dugu, ordenagailuak borratutako lanak berregiten.

Presak tortura bilakatu ditu dutxa eta bazkariaren plazerak.

Klasera ere korrika joan gara.

Siesta ere egin dugu bai, tradizioari men eginez egin ere, bigarren lerroko mahaian eta postura harrapatu gabe.

Ez dut gezurrik esango, klase egun gogaikarri bat izan da: sistematikoki geratzen zaigun zerebro apurra urtzeko diseinatutako gas kamara puta horretan igarotako 5 orduak amaiezinak izan dira.

5 ordu, zita oso bat. Baina guk nahiago ditugu izerdi likatsuzko ibaiak, eguzkia gela barrutik ikustea, ordutik ordura usteltzen doazen hatsak, irakasleak –hain espresibo eta pasionalak– eta berogailua. Azken hau martxan, noski.

Bai, heriotza geldoa.

Hau dena konpon dezaketen gauzak gutxi dira. Irakasleren batek klasea eman ordez "escupir a los urbanos / a mi chica meter mano" kantatzea litzateke bat. Kalean zehar ustekabean maratoi nudista jendetsu batekin topatzea beste bat. Betiko esloganez jositako paretetan pintada originalen bat irakurtzea, betiko manifetako aldarrikapenen artean doinu tropikal bat bereiztea. Edota travestien ekintza esperpentiko batean parte hartu ahal izatea eta, adibidez, udaletxea kolore guztietako pinturaz betetako arrautzekin bonbardatzea. Haize freskoa, mesedez.

Gehiegi eskatzea da, badakit.

IZURRITEAK (eta III)

2008-04-05T14:41:00.005+02:00

IZURRITEAK (III)

Batzuetan, espazio estu bat Radio Maria entzun eta El Diario de Patricia ikusten duen jendearekin konpartitu behar izaten duzunean kasu, tripak nahastu eta estutzen dizkizun pesimismoaren profeta hau ere ongietorria izan ohi da.

Aspaldi hartan gomendatu zidanari, eskerrik asko.

1000. KILOMETROAN

2008-04-01T20:25:00.000+02:00

Gas
a fondo.
Busca el kilómetro mil
Siempre hay un lugar donde ir
en la autopista.

IZURRITEAK (II)

2008-03-31T10:50:00.008+02:00

IZURRITEAK (II)

Der Tod in Venedig (1912)
La muerte en Venecia
Tomas Mann - Los premios nobel de literatura
(Traducción cedida por Edhasa)

La muerte en Venecia Thomas Mann famatu egin zuen nobela da. Honen ondorengoak dira idazlea Nobelaren garaile egingo zuen La montaña mágica edota Doctor Faustus nobela faraonikoak. Biak ala biak eskuragai dituzue literaturako sari nobelen bildumako Thomas Mann -i eskainitako liburuan.

Tragedia kutsuko narrazio honen kokapena garrantzitsua da oso istorioaren garapenerako, Veneziaren erromantikotasuna eta dekadentzia progresiboa idazlearen barrunbeen isla baitira uneoro. Oporrak pasatzera kanalen hirira joanez geroztik, bizitza metodikoa, kontrolatua eta erabat arrazionala amaitu da Aschenbach-entzat. Veneziak bere baitan gorde-gordean zeuzkan pasioak askatzen dizkio. Ildo honetatik, Mann -ek XX. mende hasierako nobelagintzan zabaldu zen gaietako bati heltzen dio bete-betean: Nietzsche-k hamarkada batzuk lehenago plazaratutako Dionisio eta Apoloren arteko borrokari, hain zuzen ere.

Protagonistak, Tadzio ikusten duen unetik bertatik, maitasunaren sugarra bere baitan kontrolik gabe hazten sentitzen du eta, etxera alde eginez sentimenduak apaldu ordez, Venezian jarraitzea erabakitzen du, bere burua kiskali artean. Izan ere, Tadzioren ondoan jarraitzea erabakitzen duenetik, Veneziako hiritarrak usteltzen dituen izurriteak jota hiltzeko arriskua beregain hartzen du.

Era honetan, idazleak greziar itxurako tragedia bat josten du, protagonista Dionisioren bultzada autodestruktiboari jarraiki makurtzen baita bere barne pasioen esanetara. Hala ere, liburu honen baliorik handienetarikoa Aschenbach eta Tadzio banantzen dituen horma lehenengoak suntsitu ezina da. Noizbehinkako keinuek edota begiradek lotzen dituzte soilik; ezta hitz bakar batek ere.

Nobela laburra da, eta egokia idazle metodiko eta burges honen obran barneratzeko. Pisutsua hainbatetan, baina amaierak –zalantzarik gabe, pelikulako azken eszenarekin alderatuta nobelakoa askoz ere hobea da– aurreko orrialde guztiak konpentsatzen ditu.

Bukatzeko, nire harakin sena erakutsi asmoz (aiton-amonak harakinak nituen), hona hemen hainbat txerri txuleta:

También desde una perspectiva personal, el arte es vida potenciada. Procura un goce más intenso, pero consume más deprisa. Imprime en el rostro de sus servidores las huellas de aventuras espirituales e imaginarias y, a la larga, engendra en el artista, por más que éste viva exteriormente inmerso en una paz conventual, cierta hipersensibilidad refinada, un cansancio y una curiosidad nerviosa que una vida colmada de gozos y pasiones turbulentas apenas conseguiría despertar. (29)

Veneziako garaiko paisaia, giroa, gondoleroak, hiriaren arnasa. Zertzelada espresionistak, hala nola:

- Gaztez jantzitako aitona (31, 32), beste hainbat gazterekin batera protagonista Veneziara eramango duen barkuan (Gaztetxartela-ko iragarkien antzeko aitona).
Repugnante era ver, no obstante, en qué estado se hallaba el viejo lechuguino debido a su postiza camaradería con los jovencitos. Su añoso cerebro no había podido resistir el vino como los de sus robustos y juveniles compañeros: su borrachera era calamitosa. Con mirada torpe y un cigarrillo entre sus temblorosos dedos, se tambaleaba bajo los impulsos del alcohol sin moverse del sitio, manteniendo a duras penas el equilibrio. Como sin duda se hubiera caído al primer paso, no se atrevía a darlo, aunque, eso sí, sacaba a relucir una arrogancia deplorable y se aferraba, balbuceante, a los botones de todo el que se le acercara, levantando, entre guiños y risitas socarronas, su índice arrugado y cubierto de sortijas para subrayar alguna broma necia, al tiempo que en un gesto odiosamente ambiguo se relamía las comisuras de los labios con la punta de la lengua (34).

(…)

El viajero tiene problemas para bajar: se lo impide su baúl, que es penosamente arrastrado por la escalerilla. Y así, durante varios minutos, le resulta imposible eludir las impertinencias del espantoso viejo que, oscuramente impulsado por la borrachera, hace al forastero los honores de la despedida.
- Cordiales saludos! –balbucea llevándose dos dedos a la boca-, ¡cordiales saludos a su amorcito, al más precioso y preciado de los amorcitos!

Y al decir esto la parte superior de su dentadura postiza se desprende y cae sobre el labio inferior.

- Narrazio amaierako ametsa. Akelarrea, bakanala.

Echando espuma por los labios se excitaban unos a otros con gestos lascivos y manos lúbricas, entre risas y gemidos, hundiéndose las varas espinosas en la carne y lamiéndose la sangre que corría por sus miembros. Pero el durmiente ya estaba con y dentro de ellos, poseído también por el dios extranjero. Sí, ellos eran en realidad él mismo cuando se abalanzaban sobre los animales matando y desgarrando, cuando devoraban trozos de carne humeante, y cuando sobre un suelo revuelto y musgoso iniciaron, como ofrenda al dios, una cópula promiscua e infinita. Y su alma conoció la lujuria y el vértigo de la aniquilación.

De este sueño se despertó enervado, deshecho, enteramente a merced del demonio. (…)

(…)

* Testu osoa

* Tadzio

ESNATU BERRITAN

2008-03-20T15:09:00.002+01:00

Ez dakizu zeinen ohea den esnatu zaren hori. Gelako atea kontu handiz ireki eta ezta, ez dakizu ze etxetan zauden.

Honek guztiak broma txar bat izan behar du.

Arropak soinean zenituela oheratu zinen. Trapu zahar horiek dira daukazun guztia. Non koño hasi eta bukatu zen gaua?

Ez dago inor etxean eta kalera atera zara.

Arratsaldea da. Jendea portugesez ari da hizketan.

IZURRITEAK

2008-03-13T19:04:00.004+01:00

IZURRITEAK (I)

La peste (1947)

Edhasa, 21. edizioa

Albert Camus pied noir argeliar handiaren nobelarik sonatuenetarikoa. Denok sobera dakizkigun urte haietako modako gaiei buruzko ikuspegi propioa ematen du bertan idazleak. Gustatu beharreko edo irakurri beharreko liburu bezala saldu zidaten Batxilergoko denbora urrun hartan eta, egia esan, aholkua betetzeak merezi izan du.

Narrazio guztian zehar Camusen ahotsa antzeman ahal izateak pribilegiatu sentiarazi nau. II mundu gerra ondorengo pentsamenduak eta atmosfera eduki ditut begien aurrean. Hain gertu daukagun, baina hain urrun ikustarazten diguten garai bateko parte izan naiz Rieux doktorearen kronika lehorrak iraun duen bitartean (note: gezurra badirudi ere, II. Mundu Gerrako garaiko gizartea, ideiak, giroak, jokabideak, ez daude hain urruti: kontzentrazio-esparruetan egondakoak eta azken hauek bertan hiltzera kondenatu zituztenak, adibidez, gure aitonak edota osabak dira).

Nahiz eta orokorrean nahiko tonu laua erabili idazterakoan, han-hemenka hainbat perla ere aurki daitezke. Eta nola ez, gerra igaro duenak soilik adieraz dezakeen kontaketaren karga humanoa da azpimarragarriena eta baliotsuena.

Noraezean, zurrunbiloan bueltaka eta gure gurasoen garaiko kezka existentzialak dituztenentzako aproposa da liburua, absurdoari aurre egiteko borroka eta pasioa defendatu zituen pentsalari batek idatzia.

Aurrez hainbatetan egin izan dudan bezala, gustatu zaizkidan nobelaren zati batzuk transkribatuko ditut, accutype –eko lezio zaharrak gogora ekarri eta berrirakurketarekin gozatzeko. Digeritzeko gai bazarete, on egin.

El modo más cómodo de conocer una ciudad es averiguar cómo se trabaja en ella, cómo se ama y cómo se muere. En nuestra ciudad, por el efecto del clima, todo ello se hace igual, con el mismo aire frenético y ausente. Es decir, que se aburre uno y se dedica a adquirir hábitos. Nuestros conciudadanos trabajan mucho, pero siempre para enriquecerse. Se interesan sobre todo por el comercio, y se ocupan principalmente, según propia expresión, de hacer negocios. Naturalmente, también les gustan las expansiones simples: las mujeres, el cine y los baños de mar. Pero, muy sensatamente, reservan los placeres para el sábado después de mediodía y el domingo, procurando los otros días de la semana hacer mucho dinero (9-10. orrialdeak).

Oran es (…) una ciudad enteramente moderna. Por lo tanto, no es necesario especificar la manera de amar que se estila. Los hombres y mujeres o bien se devoran rápidamente en eso que se llama el acto del amor, o bien se crean el compromiso de una larga costumbre a dúo. Entre estos dos extremos no hay término medio. Eso tampoco es original. En Orán, como en otras partes, por falta de tiempo y de reflexión, se ve uno obligado a amar sin darse cuenta (10. orrialdea).

“Se pasan los días fácilmente en cuanto se adquieren hábitos, y puesto que nuestra ciudad favorece justamente los hábitos, puede decirse que todo va bien.”

Lo más original en nuestra ciudad es la dificultad que puede uno encontrar para morir. (…). Un enfermo necesita alrededor blandura, necesita apoyarse en algo; eso es natural. Pero en Orán los extremos del clima, la importancia de los negocios, la insignificancia de o circundante, la brevedad del crepúsculo y la calidad de los placeres, todo exige buena salud (11. orrialdea).

Aquella tarde Bernard Rieux estaba en el pasillo del inmueble, buscando sus llaves antes de subir a su piso, cuando vio surgir del fondo oscuro del corredor una rata de gran tamaño con el pelaje mojado, que andaba torpemente. El animal se detuvo, pareció buscar el equilibrio, echó a correr hacia el doctor, se detuvo otra vez, dio una vuelta sobre sí mismo lanzando un pequeño grito y cayó al fin, echando sangre por el hocico entreabierto. El doctor lo contempló un momento y subió a su casa (13. orrialdea).

Al principio, cuando creían que era una enfermedad como las otras, la religión ocupaba su lugar. Pero cuando han visto que era cosa seria, se han acordado del placer. Toda la angustia que se refleja durante el día en los rostros, se resuelve después, en el crepúsculo ardiente y polvoriento, en una especie de excitación rabiosa, una libertad torpe que enfebrece a todo un pueblo (116. orrialdea).

“Los que se dedicaron a los equipos sanitarios no tuvieron gran mérito al hacerlo, pues sabían que era lo único que quedaba, y no decidirse a ello hubiera sido lo increíble.”

Pero el cronista está más bien tentado de creer que dando demasiada importancia a las bellas acciones, se tributa un homenaje indirecto y poderoso al mal. Pues se da a entender de ese modo que las bellas acciones sólo tienen tanto valor porque son escasas y que la maldad y la indiferencia son motores mucho más frecuentes en los actos de los hombres. Ésta es una idea que el cronista no comparte. El mal que existe en el mundo proviene casi siempre de la ignorancia, y la buena voluntad sin clarividencia puede ocasionar tantos desastres como la maldad. Los hombres son más bien buenos que malos, y, a decir verdad, no es ésta la cuestión. Sólo que ignoran, más o menos, y a esto se le llama virtud o vicio, ya que el vicio más desesperado es el vicio de la ignorancia que cree saberlo todo y se autoriza entonces a matar. El alma del que mata es ciega y no hay verdadera bondad ni verdadero amor sin toda la clarividencia posible (124-125).

Si es cierto que los hombres se empeñan en proponerse ejemplos y modelos que llaman héroes y si es absolutamente necesario que haya un héroe en esta historia, el cronista propone justamente a este héroe insignificante y borroso que no tenía más que un poco de bondad en el corazón y un ideal aparentemente ridículo (Grant). Esto dará a la verdad lo que le pertenece, a la suma de dos y dos el total de cuatro, y al heroísmo el lugar secundario que debe ocupar inmediatamente después y nunca antes de la generosa exigencia de la felicidad. Esto dará también a esta crónica su verdadero carácter, que debe ser el de un relato hecho con buenos sentimientos, es decir, con sentimientos que no son ni ostensiblemente malos, ni exaltan a la manera torpe de un espectáculo (130).

Nobelako protagonista batzuk, besterik ezean, behin eta berriz entzuten duten kantua:

- Si no estoy ya con ustedes, es porque tengo mis motivos. Por lo demás, yo creo que sirvo para algo: hice la guerra de España.
- ¿De qué lado?
- Del lado de los vencidos. Pero después he reflexionado.
- ¿Sobre qué? –dijo Tarrou.
- Sobre el valor. Bien sé que el hombre es capaz de acciones grandes, pero si no es capaz de un gran sentimiento no me interesa.
(…)
- Dígame, Tarrou, ¿usted es capaz de morir por un amor?
- No sé, pero me parece que no, por el momento.
- Ya lo ve. Y es usted capaz de morir por una idea, esto está claro. Bueno: estoy harto de la gente que muere por una idea. Yo no creo en el heroísmo; sé que eso es muy fácil, y he llegado a convencerme de que en el fondo es criminal. Lo que me interesa es que uno viva y muera por lo que ama.
(…)
- Sin embargo, es preciso que le haga comprender que aquí no se trata de heroísmo. Se trata solamente de honestidad. Es una idea que puede que le haga reír, pero el único medio de luchar contra la peste es la honestidad.
- ¿Qué es la honestidad? –dijo Rambert, poniéndose serio de pronto.
- No sé qué es, en general. Pero, en mi caso, sé que no es más que hacer mi oficio.
(153. eta 154. orrialdeak)

Los cuerpos eran arrojados en las fosas apresuradamente. No habían terminado de caer cuando las paletadas de cal se desparramaban sobre sus rostros y la tierra les cubría anónimamente en los hoyos que se cavaban cada vez más profundos.
Poco más tarde hubo que buscar otra salida. Una disposición de la prefectura expropió a los ocupantes de concesiones a perpetuidad y todos los restos exhumados fueron al horno crematorio. Pero pronto hubo que conducir a los muertos mismos de la peste a la cremación. Entonces hubo que utilizar el antiguo horno de incineración que se encontraba al este de la ciudad, fuera de las puertas. Se llevó más lejos el piquete de la guardia y un empleado del ayuntamiento facilitó mucho la tarea de las autoridades aconsejando que se utilizaran los tranvías que llegaban al paseo del mirador y que se encontraban ahora sin empleo. Con este fin se acondicionó el interior de los coches y de los remolques quitando los asientos y se llevó la vía en dirección al horno que llegó a ser un final del trayecto.
Y durante los últimos días del verano, como bajo las lluvias del otoño, se pudo ver a lo largo del mirador, en el corazón de la noche, pasar extraños convoyes de tranvías sin viajeros bamboleándose sobre el mar. Los habitantes acabaron por saber lo que era. Y a pesar de las patrullas que impedían el acceso al mirador, algunos grupos llegaban a trepar muchas veces por las rocas cortadas a pico sobre las olas y arrojaban flores al paso de los tranvías. Los vehículos traqueteaban en la noche de verano, con su cargamento de flores y de muertos (167-168).

Por la tarde, en lugar de las reuniones con que antes se intentaba prolongar lo más posible aquellos días, que para cada uno de ellos podía ser el último, se veían pequeños grupos de gente que volvían a su casa a toda prisa o se metían en los cafés, y a veces, a la hora del crepúsculo, que en esta época llegaba ya más pronto, las calles estaban desiertas y sólo el viento lanzaba por ellas su lamento continuo. Del mar, revuelto y siempre invisible, subía olor de algas y de sal. La ciudad desierta, flanqueada por el polvo, saturada de olores marinos, traspasada por los gritos del viento, gemía como una isla desdichada (158)

…por no traicionar nada y sobre todo por no traicionarse a sí mismo, el cronista ha tendido a la objetividad. No ha querido modificar casi nada en beneficio del arte, excepto en lo que concierne a las necesidades elementales de un relato coherente. Y es la objetividad misma lo que le obliga a decir ahora que si el gran sufrimiento de esta época, tanto el más general como el más profundo, era la separación… (169)

Al principio de la peste se acordaban muy bien del ser que habían perdido y lo añoraban. Pero si recordaban claramente el rostro amado, su risa, tal o cual día en que reconocían haber sido dichosos, difícilmente podían imaginar lo que el otro estaría haciendo en el momento mismo en que lo evocaban, en lugares ya tan remotos. En suma, en ese momento no les faltaba la memoria, pero la imaginación les era insuficiente. En el segundo estadio de la peste acabarían perdiendo la memoria también. No es que hubiesen olvidado su rostro, no, pero sí algo que es lo mismo; ese rostro había perdido su carne, no lo veían ya en su interior. Y habiéndose quejado durante las primeras semanas de que su amor tenía que entenderse únicamente con sombras, se dieron cuenta, poco a poco, de que esas mismas sombras podían llegar a descarnarse más, perdiendo hasta los ínfimos colores que les daba el recuerdo. Al final de aquel largo tiempo de separación, ya no podían imaginar la intimidad que había habido entre ellos ni el hecho de que hubiese podido vivir a su lado un ser sobre quien podían en todo momento poner la mano (170).

Nuestro amor estaba siempre ahí, sin duda, pero sencillamente no era utilizable, era pesado de llevar, inerte en el fondo de nosotros mismos, estéril como el crimen o la condenación. No era más que una paciencia sin porvenir y una esperanza obstinada (174).

“Ésta era la evidencia. Claro que siempre podía uno esforzarse en no verla. Podía uno taparse los ojos y negarla, pero la evidencia tiene una fuerza terrible que acaba siempre por arrastrarlo todo”

Suero berria Othon jujearen semean probatzen dutenekoa (197-202). Umearen agonia, izurritearen aurkako borroka hunkigarria eta izugarria. Jasangaitza ia.

“Pero a fuerza de esperar se acaba por no esperar nada, y nuestra ciudad entera llegó a vivir sin porvenir”.

El Día de los Muertos fue ese año, en cierto modo, escamoteado. Según Cottard, en quien Tarrou encontraba un lenguaje cada vez más irónico, todos los días eran el Día de los Muertos (217).

Tarrou-ren hitzak, Rieux-ekin batera dagoeneko batean:

<>Cuando yo era joven vivía con la idea de mi inocencia, es decir, sin ninguna idea. No soy del género de los atormentados, yo empecé bien. Todo me salía como es debido, estaba a mi gusto en el terreno de la inteligencia y mucho más en el de las mujeres. Si tenía alguna inquietud, se iba como había venido. Un día empecé a reflexionar.
(…)
<<(mi padre) Tenía una particularidad: la gran guía Chaix era su libro de cabecera. No es que viajase mucho: sólo viajaba en las vacaciones para ir a Bretaña, donde tenía una pequeña propiedad. Pero era capaz de decirle a usted exactamente las horas de salida y de llegada del tren París-Berlín, las combinaciones de los horarios que había que hacer para ir de Lyon a Varsovia, el número exacto de kilómetros que había entre las capitales que usted escogiese.(…)A mí me divertía mucho hacerle preguntas y comprobarlas en la Chaix, reconociendo que no se equivocaba. Esos pequieños ejercicios nos unían mucho, pues yo era para él un auditorio cuya buena voluntad sabía apreciar. Yo por mi parte creía que esta superioridad suya en ferrocarriles valía tanto como cualquier otra. >>(…)Cuando cumplí los diecisiete años, mi padre (abogado de profesión) me invitó un día a ir a oírle. Se trataba de un asunto importante en los Tribunales y seguramente él creyó que quedaría muy bien a mis ojos. Creo también que contaba con que este acto, propio para impresionar a las mentes jóvenes, influiría en mí para decidirme a elegir la misma carrera que él había seguido. Yo acepté por complacerle y también porque tenía curiosidad de verle y oírle representando un papel tan diferente del que hacía entre nosotros.
(…)
Sin embargo, no conservo de ese día más que una sola imagen: la del culpable. Yo creo que era culpable, realmente, poco importa de qué. (…) No escuchaba lo que decían: sentía solamente que querían matar a aquel ser viviente y un instinto, formidable como una ola, me llevaba a ponerme de su lado, como una especie de ceguera obstinada. No me desperté de este delirio hasta que empezó mi padre la acusación.
<

AMARAUNA

Albert Camus

Pieds-noirs

Parisko masakrea

Argeliako independentzia gerra

DES-LEKUAK

2008-03-11T08:33:00.000+01:00

Askotan egoten naiz egon beharko ez nukeen lekuetan. Autobus geltoki bat izan daiteke, desorduetan zeharkatutako zubi bat edota teorian inoiz zapaldu ez dudan herri bat.

Oso arraro sentitzen naiz horrelakoetan. Egon beharko ez nukeen lekuetan beti atezuan, beti estu, sentitzen dut burua. Eguneroko aurpegiak ikusi eta betiko ezagunak agurtzen dituztenentzat arrotza naiz, ustekabean pelikula txar bateko eszena batean sumatzen duten gazapo bat.

Desleku batean nengoen aurrekoan, Francoren azken urteetan egindako eraikin bateko ezkaratz tipiko batean, igogailuaren zain. Bertara iritsi arteko estuasunak ahaztuak nituela nire kolkorako kantatzen hasi nintzenean, gutxien espero nuen pertsonak ireki zuen igogailuaren atea.

Elkarri begira geratu ginen segundo gutxiz. Orduan, erotuta dagoenaren keinua eginez eta hasperen luze batekin, presaka alde egin zuen.

Bera ere deslekutan harrapatu ote nuen?

P.d.:

KEA

2008-03-02T17:40:00.000+01:00

Pertsona batzuk talentu berezi bat daukate: istorio bat kontatzen dizutenean, hitz egokienak aukeratzen dakite.

Esne beroa, manta bat eta ipuin kontalari on bat bezalakorik ez dago inoiz nekatuko ez naizen umetako kuriositate, beldur eta jakinmin sentsazioak berpizteko.

TXIRIBI

2008-02-26T19:31:00.002+01:00

Jende askok oraindik ez daki, baina hau txiribi bat da:

HOME, SWEET HOME

2008-02-24T00:26:00.000+01:00

Jada etxe barruan, atea apenas zaratarik atera gabe itxi ondoren, arnasa sakon eta patxadaz hartzeari ekin nion.

Ez nengoen urduri, baina arreta handiz ibili nahi nuen. Sarreran bertan iltzatuta, ez atzera ez aurrera gelditu nintzen minutu gutxi batzuz: burua argi edukitzea beharrezkoa zen.

Bat-batean, urrutian, kanpai hots laburren ziztadek gaua momentu batez desitxuratu zuten.

Gaueko ordu biak, aurreikusi bezala.

Milaka ametsez ehundutako iluntasuna berriz ere manta lodi bat lez abaildu zen hiriko teilatu lokartuetan. Ez nuen presarik, gizon lasaia naiz: momentu bakoitza gozatzeko asmoz zapaldu nuen berriro lur hura.

Nire inguruan dena egon behar zuen lekuan zegoen: garbitu gabeko ontziak arraskan pilatuta, irekitako latak mahai gainean, manta koadroduna sofako izkina batean kiribilduta –gau ero haietako izaren moduan–.

Ni gabe igarotako denboran asko aldatu ez zela pentsatzeak lasaitu egin ninduen; are gehiago, garaipen txiki bat zen niretzat. Agian gauzak ez ziren hainbeste aldatu, agian oraindik faltan sentitzen ninduen.

Animatuago, aspaldi ez bezala jaka sukaldeko aulki batean eta etxeko giltzak frutarako plateraren ondoan utzi nituen, oraingoan isil-isilik.

Nahiz eta berari aurkakoa aitortu, banandu ginenetik etxeko giltzen kopia bat beti gorde izan nuen. Hala ere, barru-barruan biok genekien baina hitz egiten ez genuen beste sekretuetako bat zen hura. Elkarren bizitzetan muturra ahal zen gutxien sartzea zen kontua, eta kitto.

Distantziak denbora gutxian ikaragarri ugaldu ziren ordea, eta aspaldidanik sortua zen nire baitan bertara itzultzera bultzatzen ninduen mintzoa. Izan ere, egunerokotasuna puskatzea oso gogorra egin zitzaidan: usaiak segituan ahaztu nituen, hitzek eta oroitzapenek uneoro traizionatzen ninduten, betierekoak ziruditen irudiak eta nahiak oharkabean lausotzen sentitu nituen.

Erotu aurretik itzuli egin behar nuen.

Pasilloan barrena, lurrean zehar barreiatutako arropen bidea jarraituz, gelarako bidea aiztoa esku batean, bihotza bestean, eusten dituen hiltzailearen modura egin nuen.

Hain urrun al zegoen maitale sutsuak gineneko garai hura? Aurrean zuen gelan lo zenak pasilloko bide berbera suge gosetien modura egiten genuen garai hura ahaztuta zuela pentsatzea ezinezkoa zitzaidan.

Arnasa hartu nuen berriz ere: sakon eta patxadaz.

Erdi irekitako atea bultzatu eta gure koartora sartu nintzenean, ordea, segundo gutxitan bihotza itotzen sentitu nuen, espero nuen silueta bakarraren ordez, ohean, elkar besarkatuta, bi pertsona sumatzean.

OFF THE RECORD

2008-02-21T19:45:00.002+01:00

Seme-alaba guztien bizitzan beti iristen da garai bat zure gurasoekiko erlazioa planteatzen duzuna. Euren bizitzako ibilbideak ulertzeko eta juzgatzeko eta hartu dituzten erabakiak, hauen zergatiak eta ondorioak maila bereko talaiatik ikusteko gai sentitzen zara. Bizitzako puntu batetik aurrera, beraien antzeko bidegurutzetan zaude zu ere, baina nora jo aukeratzea orain zuri tokatzen zaizu.

Mais bon, ça suffit; nire amak irakurri ohi zituen Bernabé Tierno-ren gida espiritualen tonua alde batera utziz (Valores Humanos I, Valores Humanos II, Valores Humanos III, IV, V,…, amaigabe horiek), ohartzen naiz nire gurasoen bizitzako 50 urte igaro direla eta ezer gutxi dakidala beraietaz.

(Idazten dudana irakurriko ote dute?)

Historialarien moduan, guk ere gure bizitza zatitan banatu ohi dugu: ikastola baina lehen, ikastola eta gero; lehenmaitea baina lehen, lehenmaitea eta gero; Renault5-a baina lehen, Renault5a eta gero eta abar eta abar. Baina denok dakigu banaketa horren barruan dauden gauza txikiek bultzatzen gaituztela alde batera ala bestera.

Renault5a baino lehen eta Renault5aren ondorengoak denok dakizkigu, bai gureak eta bai besteenak ere; baina arrazoi ezkutuak, desirak, traizioak, bakoitzaren konplexuak edota barregarri geratu garen momentu eskatologiko horiek inor gutxik dakizki. Gure buruari ere batzuetan aitortzen ez dizkiogun sekretuak dira askotan; obsesioak, burutik kendu eziniko gauzak. Erabakirik txikienean ere pisurik handiena dutenak.

Geure barrura lotu ziren, luzerako lotu ere. Tenia -solitaria- gosetiak dira, eta larrek enborra kiribiltzen duen moduan inbaditzen dituzte gure barrenak.

Keinuetan eta esateko moduetan ere hor daude. Abandonatu ezin ditugunak dira, ahaztu ezin ditugunak.

Bizkar gainean denok daramakigu pisuren bat.

Oroitzen naiz ume moko bat nintzela nola kontatzen zidan aitak lorearen eta erlearen istorioa, nik haurrak nondik zetozen galdetzerakoan (bai, bai, Bollywood-en baina okerrago). Beste maila batean, baina orain ere iruzur handi batean bizi naizela sentitzen dut. Nire inguruan behintzat fartsa, kezko estalki, gezur onartu eta hipokresiaz ezkutatzen ditugu bizitzako gauza inportanteenak.

Zuek ez dakit, baina ni behintzat Olentzeroren traizioaren sindromeak jota bizi naiz.

P.d.: Gaur Camus-en La peste–ri buruz idatzi behar nuen. Nire gurasoek bizi izan zuten garaiaz interesatzea patologikoa iruditzen zaidalako hasi naiz aurreko guztia idazten. Olentzeroren traizioaren sindromearen aztarnak I.H. lagunak atzeman zizkidan, aurreko urtearen hondarretan azken aldiz geratu ginenean (fuck your mother, kill your father hori errepasatu genuen horretan, oroitzen?).

IGANDE GOIZA ARINTZEKO

2008-02-10T12:36:00.001+01:00

UDABERRIA,AZKENEAN

2008-02-08T21:24:00.000+01:00

Askatasuna edo

2008-01-30T11:59:00.000+01:00

INTO THE WILD

DENBORA GALTZEAREN PLAZERRA: ELKARRIZKETAK

2008-01-06T17:08:00.000+01:00

Borges, Cortázar, Bolaño, Borges berriz ere, Rulfo..., eta beste mila. Klik bakar batera.

CRAZY THOUGHTS (III): ZERGATIK EZ?

2008-01-02T17:13:00.000+01:00

Dean Moriarty izan zitekeen batek pasa zidan mezua. Sarean ere erreferentzia, iritzi eta artikulu ugari daude (Breve manual para robar libros y no sentir remordimiento, adibidez).

Bere helburua argia da: Euskal Herriko hiri handietan zentro komertzialetan lapurtutako liburuekin “zirkuitu literario underground” bat sortaraztea.

Moriarty-ri arrazoirik ez zaio falta FNAC, El Corte Ingés, Eroski eta abarrek liburuak produktu huts bezala saltzen dizkigutela esaten didanean. Izan ere, lapurtuz eta irakurriz soilik itzul geniezaieke liburuei makro-zentroetako apaletan –errepide ertzeko puta lez– galdu duten balioa. Funtsean, lapurreta Emuletik pelikula edo disko bat jaistearen parekoa da. Hori bai: zailtasuna handiagoa da, baina baita lapurtutakoaren balioa ere.

Nork ez dio inoiz liburu bat osteko tentazioari eutsi behar izan? Aitor dezagun idazle senak nahitaez lapurreta selektibora garamatzala. Liburu bat amaitu bezain laster, lapur dezagun hurrengoa: aurrez ongi aukeratuz, tentuz jokatuz baina naturaltasun osoz beti, lotsarik gabe. Segundo gutxitako estuasuna, ordu luzetako plazeraren truke (edo alderantziz, agian?).

Zabal dezagun kleptomania literarioa, aurreko guztiaz gain seguru asko irakurketa sustatzeko kanpainarik eraginkorrena dena, sistemaren kontrako ekintza etiketa duen bitartean. Anima zaitez, zergatik ez?

SMS-SOS

2008-01-01T21:27:00.000+01:00

Urtarrilaren lehenengo eguna da, gaueko hamarrak laurden gutxi.

Etxean ez dago inor, bakarrik pasa dut urteko lehen eguna.

Eguerdi aldera bizilagunaren txaloek esnatu naute, Radetzky martxaren erritmora altxa naiz. Bada zerbait, ez da seinale txarra izan. Oroitzapen onak ekartzen dizkit, txikitakoak.

Aspaldiko partez, esnea bultzaka isuri bitartean, Tom Waits entzuten jarri naiz. Poxpoloa piztu dut eta esnea berotzen hasi aurretik garrari begira geratu naiz segundu gutxiz. Bera bezalako lagun zaharrek ez gaituzte inoiz bazter uzten, ez horixe. Agian gogoraraziko digute galdu dugun guztia, baina erak, doinuak, hitzek, asko balio dute. Bakoitzaren miseriak agerian uzteko maila gutxi batzuk bakarrik dute.

Diskoa amaitzean hutsik sentitu naiz eta ez dut gogorik izan sukalde lanetan hasteko. Ur baso bat edan eta leihotik kanpora begira geratu naiz.

Kanila tantaka somatu artean, etenaldi isil batean zirudien denak. Airean, leunki bibratzen, entzefalograma laua, entzefalograma astuna. Barruak jateko gai den isiltasunaren antzeko zerbait.

Osabak emandako dirua liburutan gastatzeko unea dela pentsatu dut, baina burukominak desegindako ohean mantendu nau.

Harrigarria da alkohol usainaren indarra, izarek erabat ustelduta dirudite.

Zugan pentsatzen igaro dut egun osoa, eztakit zertarako galdu dudan denbora aurreko guztia idazten.

Berogailua martxan jarri eta biluzik etzan naiz sofan. Kuzkurtuta, ispiluari begira jarri naiz eta angelurik urrunenean zure isla biluzia alferrik bilatzen pasa dut denbora.

Errepikatu egin nahi dizut, nire ezpainek ezagun duten bidean galdu nahi dutela.

Ez daukadala inongo planik hurrengo hilabeteetarako.

Zurekin galdu nahi dudala denbora.

Idatzidazu.

EGUN HAU

2007-12-31T20:02:00.000+01:00

Suposatzen dut ez daukadala ezertarako gogorik, eta horregatik nagoela hemen, pantailaren aurrean, inongo norabiderik gabe –ez maparik, ez brujularik– zentzugabekeria hau dena idazten.

Askotan pentsatzen dut lehen tekilatxoaren ordez REM aluzinazioekin ekin nahiko niokeela urte berriari, aukera hau lasaitasun osoz har baneza. Disko pausatu batekin, gaueko hamarretan esne beroa eztiarekin hartuz, azala azalaren kontra aurrez txukun egindako ohean etzanez –maindireek estaltzen gaituztenean eta hankak elkarren kontra igurzten ditugunean, umetako sentsazioak oroituz, barre txiki batzuk eginez–.

Gaur gauean ere betiko kantak entzungo ditugu eta denak ohiko pasioz dantzatuko (baita, gezurra badirudi ere, dagoeneko potrotaraino naukan Jo ta ke. Bai, bai, jubilatzear dagoen irakurle: sinisten ez baduzu ere, gu ere kanta hau entzunez hazi-hezi gara-gaituzte).

Gerra zibileko brigadista lez ukabila altxatuta Bella Ciao edota Bandiera rossa kantatzen dutenak izango gara, edota azken alkohol tanta izerdituz Cadillac solitario –alegiazko mikrofono eta guzti– zuretzat bakarrik zapuzten dutenak (bai, bai, jubilatzear dagoen irakurle: zure moduan, guk ere kanta hauek aukeratu ditugu hazteko. Zergatik jartzen dute hain gutxi Loquillo?).

Hurrengo baterako utziko ditut ariketa honek berpiztu dizkidan Liburu honek bizitza kenduko dizu (based on the title Este libro le salvará la vida) eta Lapurreta literarioa ideiak.

Petardoak botatzen hasi dira jada. Momentu hauetan gerra pasatako soldadu traumatizatuetaz oroitzen naiz: belarrietan tapoiak jarri eta euren geletan giltzaperatzen dira, etxafuego bakoitzak bihotza berriro txikitzen dien bonben oroitzapena baitakarkie.

Baina, mekauenla, alai gaitezen bizirik gauden bitartean! Are, gaurkoan taberna guztiei su emango zieau!

Urte berri on!

GABON GAUA: ALTERNATIBAK

2007-12-25T10:45:00.000+01:00

Gehiegikeriak, nazionalismo gastronomikoa, kanta tradizionalak, familia

edota

Gehiegikeriak, hanburgesa bat, rock´n´roll-a eta konpainia subertsiboa?

ITZULTZEN

2007-12-22T10:18:00.003+01:00

Interesgarria da poema bat euskaratzen saiatu ostean azken emaitza itzulpen ofizialarekin alderatzea. Hona hemen Kavafis-en poema famatu baten itzulpena. Horren ondoren duzue Andolin Eguzkitzak eta Olga Omatosek eginiko itzulpen ofiziala.

ITZULI

Itzuli maiz eta har nazazu,

sentsazio maitatua.

Itzuli eta har nazazu

gorputzaren oroimena itzartzean,

eta lehengo desio zaharrak odola iragatean;

azalak eta ezpainek oroitzean

eta eskuek berriz elkar ukitzen dutela sentitzean.

Itzuli maiz eta har nazazu gauez

Ezpainek eta azalak oroitzen dutenean

**********************************************

ITZUL

(1912)

Itzul hadi sarritan eta har nazak,

zentzazio maitatua, itzul hadi eta har nazak —

itzarri egiten denean gorpuzkeraren oroimena,

eta desira zaharra igarotzen denean berriz ere odoletik;

ezpainak eta azala gogoratzen direnean,

eta senditu egiten eskuek,

ostera ukituko balute bezala.

Itzul hadi eta har nazak gauez,

ezpainak eta azala gogoratzen direnean...

K.P.Kavafis

KARMELO IRIBARREN ETA LEOPOLDO MARÍA PANERO

2007-12-22T10:06:00.000+01:00

LOS PARAGUAS, LOS TAXIS

Acabo de tirarlo,

35 minutos bajo la tormenta
-esperando un maldito
taxi-
han podido con él.

Pero cómo se ha portado.

Ésa es la diferencia:
los taxis son como ciertos amigos,
nunca están cuando más los necesitas.

Los paraguas, en cambio, mueren por ti.

EL TRICORNIO

La primera
fue por venganza,
la segunda por placer,
y la tercera
(para qué vamos
a engañarnos),
la tercera fue
porque me gustó
mucho la segunda.

ALGUNAS NOCHES EL MIEDO

Algunas noches me arrimo
a tu calor bajo las mantas
como un niño asustado.
Necesito tocarte
urgentemente. Necesito
saber que estás ahí,
que estarás siempre. Sentir
que tengo cerca a un ser humano,
y que no estoy tan solo.

http://www.um.es/tonosdigital/znum8/estudios/12-iribarren.htm

TE MATARÉ MAÑANA CUANDO LA LUNA SALGA

\La poesía no sirve para nada\novísimos\Leopoldo María Panero

Te mataré mañana cuando la luna salga
y el primer somormujo me diga su palabra
te mataré mañana poco antes del alba
cuando estés en el lecho, perdida entre los sueños

y será como cópula o semen en los labios
como beso o abrazo, o como acción de gracias
te mataré mañana cuando la luna salga
y el primer somormujo me diga su palabra
y en el pico me traiga la orden de tu muerte
que será como beso o como acción de gracias
o como una oración porque el día no salga
te mataré mañana cuando la luna salga
y ladre el tercer perro en la hora novena
en el décimo árbol sin hojas ya ni savia
que nadie sabe ya por qué está en pie en la tierra

te mataré mañana cuando caiga la hoja
decimotercera al suelo de miseria
y serás tú una hoja o algún tordo pálido
que vuelve en el secreto remoto de la tarde
te mataré mañana, y pedirás perdón
por esa carne obscena, por ese sexo oscuro
que va a tener por falo el brillo de este hierro
que va a tener por beso el sepulcro, el olvido

te mataré mañana cuando la luna salga
y verás cómo eres de bella cuando muerta
toda llena de flores, y los brazos cruzados
y los labios cerrados como cuando rezabas
o cuando me implorabas otra vez la palabra
te mataré mañana cuando la luna salga,
y así desde aquel cielo que dicen las leyendas
pedirás ya mañana por mí y mi salvación

te mataré mañana cuando la luna salga
cuando veas a un ángel armado de una daga
desnudo y en silencio frente a tu cama pálida
te mataré mañana y verás que eyaculas
cuando pase aquel frío por entre tus dos piernas
te mataré mañana cuando la luna salga
te mataré mañana y amaré tu fantasma
y correré a tu tumba las noches en que ardan
de nuevo en ese falo tembloroso que tengo

los ensueños del sexo, los misterios del semen
y será así tu lápida para mí el primer lecho
para soñar con dioses, y árboles, y madres
para jugar también con los dados de noche
te mataré mañana cuando la luna salga
y el primer somormujo me diga su palabra.

AHAZTU AURRETIK

2007-12-21T17:47:00.001+01:00

Ohean bilduta egon naiz gau guztia, berarekin. Goizean, alde egin duenean, segituan ahazten den amets baten zantzuak besterik ez ditut gorde nire baitan: itzal dardartiak mugimenduan, esandako momentuan garrantzitsuak ziruditen hitzen oihartzunak, gozamenaren arrastoak eta izaretan kamuflatutako bere usaia; dena buruan bueltaka, baina identifika ezin dezakedan kantu bat bezala.

ARDAUAREN NEGARRA

2007-12-16T13:17:00.000+01:00

Ardauaren negarra

Añadir a mi perfil | Más Videos

2007-12-08T13:29:00.000+01:00

Goizero-goizero 8:30ak aldera jaikitzen da. Betiko ordenari jarraiki, esnatu ondorengo minutu samurretan komunekoak egiten ditu, patxadaz betiere, agian lasaiegi inguruan presaka dabiltzanentzat.

Urte adina kilo, hankak mantso-mantso arrastatuz egin ohi du sukalderainoko bidea eta, luze eta zorrotz hasperen egitearekin batera, manta berdez egokitutako aulkian plof esertzen da.

Lehen errezoekin batera gosaltzen du. Gerra, gerraostea eta diktadura pasa dituen belaunaldikoa da, eskolak gazte utzi eta bizitza lanean pasa dutenetarikoa: lehenengo Zegamako baserrian, gaztetan neskame Donostian eta, ezkondu zenetik, gizonarekin batera Hernaniko harategi batean eta etxean.

Gosaldu ostean, betaurreko zaharrak jantzi eta gutun-azal handietan gordeta dituen errezoak ateratzen ditu, ordu-erdi inguruz ahapeka irakurtzeko. Gurasoak, gizona, anai-arrebak, familiartekoak, lagunak, familiartekoen lagunak, lagunen lagunak eta ezagun gehienak ditu gogoan. Eskelak arduraz gordetzen ditu, El Diario Vasco sortu aurretikoak ere bai, egunero eskuartean ibiliagatik osorik dirautenak, eta abemariak esan bitartean muin ematen die, asko maite dituenei behin baina gehiagotan.

Bizitzan zehar bere buruari galdera gutxi egin dizkiola pentsatzen dut, baina aurrera tinko eta makurtu gabe jarraitzeko behar izan dituen erantzun guztiak aurkitu dituela. Bizitzak ez du inolaz ere goxo hartu, baina oraindik barre egiten du gogotik heldu gerritik jarri eta berarekin dantzatzen dudanean.

Etxe berrira joan eta berriz banantzen garenean, bizitzera berarekin batera joan beharko dudala esaten dit erdi-brometan, gauaren erdian telefonoak jotzen duenean asko ikaratzen baita etxean bakar-bakarrik badago.

Euren mundua eta gurea oso ezberdina da; izan ere, mende ugaritan jo beharko genuke atzera oraingo aitona-amona eta biloben artean ematen den adinako saltoa topatzeko. Hala ere, badago elkar halabeharrez lotzen gaituen hari sendo eta apurtezin bat. Badago ezin deskribatuzko jarraipen edota emate-jasotze sentsazio bat, nahiz eta haiek inoiz ezingo gaituzten erabat ulertu eta guk ere ezin izango dugun inoiz beraien pisua erabat kendu.

Hau idatzi bitartean bazkaltzen ari da, laster amaituko du. Ondoren telediarioa ikusi nahiko du eta, gaur Saber y ganar ez dagoenez, pixka bat paseatuko du. Kaletik bueltan, bapo meriendatu ondoren, arrosarioa eskuan etxeko pasilloan zehar hasiko da alde batera eta bestera. Guztiok partekatzen dugun ihes zentzugabe bezain humanoan mantso baina gelditu gabe, hatz lodiarekin pasatako arrosario-bihi bakoitzak bultzadatxo bat emanez pausua arintzen lagunduko balio bezala.

Heldu gerritik, heldu, ta goazen hegan
Ta ez gelditu zerua bukatu arte
Etorkizuna, nahi duzuna zugan dago
Zer falta zaizu esaidazu zer ?

Egin ezazu egin behar duzuna
Negu Gorriakek ere hala zioen
Askatasuna, maitasuna zugan daude
Ez utzi inori lapurtzen ezer

Ez dago ezer lortu ezin duzunik
Igo pareta eta oihu egizu baietz
Ta ez itxaron iluna abailtzeraino
Esna zaudela egizu amets

Begiratu zure gainera
Izar guztiak zuretzat daude
Baliatu lehen aukera
Azkenengora iritsi gabe

ERANTZUNGAILUAN UZTEKO MEZUA

2007-11-27T19:18:00.000+01:00

Guk besteak dezepzionatu
Dezepzionatuak izan
Inork dezepzionatu ez gaituelako
itxurak egin
Geure buruari
inguruko inor dezepzionatu ez dugula
sinestarazi

Baldin noizbait bazter uzten bazaitut

Harkaitz Cano, Telefono kaiolatua

APAIZAC OBETO

2007-11-23T10:21:00.000+01:00

Nork ez du inoiz Apaizac obeto moduko abenturaren bateko partaide izatea amestu? Liluragarria iruditu zaizkit Jon Maiaren kontakizuna, argazkiak, musika, giroa. Balearen ehiza, bateletan arraunean balea jarraitu beharra lehenik, arpoilaria batelaren aurrealdean makurtua, balea eta arpoilaria aurrez aurre, arpoia esku bustian eta bizitza arriskuan.

Eusko Jaurlaritzaren diru-laguntza baten esperoan, Karidadeko Bentak musikatutako kopla anonimo eder hauek kantatzea besterik ez zait geratzen:

Txuri garbi zeru gaina
Itsasoak eder maina
Haize ona belaraco
Denbora ona partitçeco.

Adi nire haur çumeac
Seme alaba maiteac
Galtçen baduçue aita
Ama alarguna maita.

Bide luçe Ternuarat
Itsasoa zabal harat
Zubiric eç pasatçeco
Marinelen salbatçeco.

Elementac badarontsa
Itsasoac habarrotsa
Haiçe tenpesta bera da
Itsasoac mascarada.

Furacanaren furia
Infernuco irudia
Satan beltçak darabila
Ontzien galtçen dabila.

Urac non bermaricez du
Ez haizeac nondic lotu
Untçiac eç çimenduric
Han eç da salbamenduric.

Untçi batzuk salbaturic
Itsasoa pasaturic
Arribatu Ternuarat
Behar duten portutarat.

Ternua da mortu hotça
Eremu triste arrotça
Laboratçen eç den lurra
Neguan beti elurra.

Han oihan sasi mendiac
Larreac eta mendiac
Harri arroca gogorrac
Lur agor eta idorrac.

Han otsoak eta hartçzak
Basoco bestia gaitçac
Animalien herria
Desertu içugarria.

She's Lost Control

2007-11-17T22:28:00.001+01:00

non hilketa, heriotza eta suizidioaren arteko marra fina ez den kontzientzia arazo bat besterik

beldurrik ez, soilik epilepsia

arteriak segundo batez itotzen sentitzea

niniak betirako zorabioan lehertuak

eta ondoren

azkenean

konortea, kristalezko milaka zatitan txikitua

CRAZY THOUGHTS (II): FLOWERS IN THE DUSTBIN

2007-11-13T08:36:00.000+01:00

When there's no future
how can there be sin
we're the flowers
in the dustbin
we're the poison
in your human machine

Quoting the commercially shaped and insanely supported Sex Pistols lyrics, I really belief that flowers can also grow in the dustbin. Actually, I think that a small revolution can be motivated through deep restructuring of rubbish processing system. I’ll try to explain how politicians can change this consumer culture based society by taking simple but firm decisions. The main points of my personal contribution are:

- Apart from the periodical rubbish tax, citizens will have to pay per each rubbish/plastic/glass kilogram produced a certain amount of money.

- How is the state going to control this? The traditional rubbish banks would be replaced by government-controlled buildings, where the rubbish that each family produces will be weighed and the money collected. This money will be logically invested in the research & development of innovative, productive recycling systems.

- The majority of the population would consequently try to reduce their daily rubbish production in order to pay less. As a consequence, people would demand less plastic wrapped products to food&material providers (supermarkets and so on). The capitalist chain production would inevitably suffer a heavy drop.

- The point is that these measures must go by the hand with active implication of population. We must feel part of the plan and participate in it to reduce the impulsive consumerism trend of nowadays.

- We may think that mafias prepared to recollect rubbish would expand throughout. However, this possibility is quite improbable: how are they going to manage to transport and destruct 1.12 Kg rubbish/person? In Gipuzkoa 784000 kilograms of rubbish are produced per day. Only the state can have a network to collect and treat so many kilograms.

After Sid Vicious death, there’s been so much future. In fact, I’ve heard that the Sex Pistols are coming back again (in economical terms there’s no contradiction).

All in all, everything’s a matter of common sense.

VOCABULARY
- Rubbish processing system
- Motivate: impulsar
- Rubbish bank: contenedor de basura

Igande arratsaldeak Sam´s-en

2007-11-11T22:04:00.001+01:00

CRAZY THOUGHTS (I): ABSO-FUCKING-LUTELY ESSENTIAL

2007-11-02T14:38:00.000+01:00

I´ve decided to open a new English-spoken space in this blog in order to oil my highly oxidized brain by writing in English. As well as practicing the only foreign language I´ve learnt, I´d try to share with every reader -is there someone out there?- some crazy thoughts (abandoned thoughts, ignored reflections, more insignificant than Arnaldo Otegi´s dirty underpants in the hands of the prison cleaner).

The house of love
The fact that Basque youngsters don´t make love is nothing short of a miracle. Although they do everything in their power to make it, just few young couples enjoy the priviledge of developing freely and completely their sexual life.

Lovers usually pay a very high price for a basic need: privacy. For example, the second hand cars that invade the surrounding hills of Donostia or the bosom of Zarautz motorway bridge at weekends are not cheap: apart from the steep price of the vehicle, youngsters must afford the driving license, the car insurance and the petrol.

What about the summer apartments in Jaca or Formigal? It´s a good option, but quite expensive&not frequently useful, don´t you think so? Besides, you need parents’ permission, which means you´ve achieved a really fluent communication with them or you´re an expert making up excuses.

Being economically impossible to live by yourself at the age of 19 (overwhelming price of flats, difficulty in combining studies and a decent job), we can consider that Basque youngsters have enormous difficulties to deepen in their relationships.

From my point of view, politicians can solve this problem if they are brave enough to take the decision of building The house of love. This building would provide young citizens 24 hours service in a reasonable price based in these principles: hygiene, enjoyment, information, respect, imagination, safety and privacy. Equipped with all kind of rooms, it´d be accessible for every young citizen (no matter color, sexual tendency, religion, etc.) and its expenses would be paid by the government. In this house, young couples would have the opportunity of making love with no pressure and with all the safety and information required.

In my opinion, these kinds of measures would draw society together and would highly improve our youngsters’ life. Moreover, I think that The house of love would indirectly reduce drug consumption and extreme political tendencies, as well as motivating communication between youngsters and the contact between different ethnics, eliminating in this way sexual prejudices.

I´d like to see what would Donostia´s or Hernani´s left wing governors answer to my proposal (remember that more than the %50 of the votes were to left-wing parties).

Do we really live in a liberal society?

USEFUL VOCABULARY
- Reflection: hausnarketa edo reflexión. Ez da false-friend bat.
- Is nothing short of a miracle: it´s an absolute miracle
- Do everything in my power to...
- Enjoy the priviledge
- Pay a very high price
- In the bosom of the family: familiaren babesean (lap=altzoa)
- Draw society together: cohesionar la sociedad, gizarteak bat egin dezan ahalbideratu.

GURE GURASOEK JASO ZUTEN MUNDUA

2007-10-25T20:28:00.000+02:00

Diktadura garairen azken urteak bizitako belaunaldiaren zertzelada bizienak, Daniel Zabalegiren (Otaegiren) fusilamendua, heriotza, absurdua, bikoteen arteko harreman korapilatuak (hain saizarbitorianoak) eta obsesioak, obsesioak. “Errealismorantz” lerraturiko ibilbidearen abiapuntu borobila, berrirakurketa arazorik gabe jasaten duen nobela, ondoren etorriko zen Gorde nazazu lurpean bilduma apartaren aurrekaria.

Azpimarratutako zatiak berrirakurri eta artxibatze aldera, hona hemen perla batzuk:

Mae West-en pasartea, irudi eta egoera ezberdinen kontrastea (paper gaineko larrujotze basatia –Juliaren bata–, jo ondorenean Julia lurreko paperak jasotzen –Iñakiri umiliagarria iruditzen zaion jarreran–, Losada kaboaren hilotzaren argazkia).

“(…)Behin gizon bat Mae West ikustera joan omen zen…”. Nabari du kostata ari dela, eta jarraitzen duenean badirudi zapore txarreko botika bat hartzerakoan bezala egiten duela aurrera, hiru arte kontatu eta dena batera, kolpetik. “Ba gizon horri egundoko kozkorra nabari zitzaion bere parteetan, eta Mae Westek zera esan zion, ongi mutikote, ongi, bistan da alaitzen zarela ni ikustean. Oso fina, ezta?”. Barre egiten du. “Oso jarrera irekia iruditzen zait”. Juliak masailak gorri ditu Iñaki Abaituari eskuak luzatu eta bere ondoan esertzera behartzen duenean. “Ze, alaitzen al zara ni ikustean?”. Biek egiten dute barre. “Esan, pozten al zaitu?”, errepikatzen du, eta zangoak zabalduz zaldika jartzen zaio gainean, haur bat bailitzan. “Esan”. Itxurazko ausardiak ez dio herabetasuna ezkutatzen, nabarmena baita ahotsaren doinu zorrotzegiaren traizioa. Asko pentsatu ondoren ur hotzetara salto egiten duenaren erabakimen anbiguoarekin ari da, eta mugimenduak ausartegiak gertatzen zaizkio. Zakarrak agian. Ahoan laztantzen duenean. Gerrikoa askatu eta, aurpegira zuzenki begiratuz brageta ireki ondoren, zakila bereganatzen duenean.

Bortizki egiten dute larrutan, paper hots trabagarriaren artean, batak besteagandik desitsatsi nahi bailuen, laburki. Aiene murritzak suspiro luze batean ahitzen dira.

Julia irristatu egiten da, lurrean etzanda geratu arte. Gabardina jantzita darama oraindik, gerrian lotua; izter artean biltzen du.

- Urrutiegi joan naiz.

Iñaki Abaituak ez dio erantzuten. Ilea ateratzen du bi eskuez. Gero, galtzak lotzeari ekiten dio, hatzak baldarki mugituz, hozmindurik bailituen, frantsesez zentzugabekeria hura, “le rest peu importe”, esatean. Baina, lehenbizi, Juliak lurrean sakabanaturik dauden paperak jasotzeari ekiten dio, berari umiliagarria iruditzen zaion jarreran, lau hankan ari baita, eta, jasotzen duen orri bakoitzeko, edukiari buruz erakusten duen harridura ere handiegia iruditzen zaio.

Losada kaboaren gorputz etzana dakusa besaulkitik berriro ere. Argazkia forensearen txostenari dagokio. Besteetan bezala, ileak bustia dirudi, edo dir-dir egiten du behintzat. Gizon lodia da, koipetsua. Kokots azpitik behera dago ebakita, eta zakuei egiten zaiena gogorarazten duen puntada zabalez josia. Buruz daki Julia, belauniko, arreta nabariz irakurtzen ari den folioaren edukia.

(110 eta 111 orrialdeak)

Iñakiren Salguè-ko egonaldia, bere maitale Susana eta honen gizon eta seme-alabekin batera.

Garai hartan xehetasun txikienen zehaztasuna zuen ikasgai. Hamaika Pauso-n gauza txiki-xeheak atxikitzeko ahalmena. Petite damek xehetasunak erabateko fideltasunez eta aberastasunez gordetzeko erakusten duen gaitasuna, askotan ustez funtsezkoena ahaztu arren, -adibidez: “ez dakit zertarako elkartu ginen Du Bois-enean, baina Gidek antzararen saltsa goraipatu zuen”-.

Salguèko egonaldia laburra izan zen, astebete eskas, eta ez zen kontatzerik merezi lukeen deus gertatu, ezpada bi egunen buruan Susanaren sinpletasuna gero eta nardagarriago gertatzen zitzaiola. Hain zuzen, haren sexu eskaintzaz nekatzen hasia zen ordurako. Hark, berriz, egoera hori probokatzen plazer bailuen –bazirudien gogoko zuela Iñaki Abaitua inguratuta eta urduri, ihes egin nahian ikustea–, areagotu egiten zituen erasoak.

Lana –bi dozena fitxa zuzentzea eta Teseu-ren orri erdi itzultzea, bere buruari ezarritako gutxienezkoa– goizean goiz egiten zuen, senar-emazteak ohetik altxatu aurretik. Gainerakoan, leihopeko sofan egoten zen, handik, etzanda ere, pare bat burukoren laguntzaz, itsaso esmeralda kolorekoa ikus baitzezakeen.

Hasieran besterik uste izan arren, berehala konturatu zen senarrari bera han izatea ez zitzaiola inondik ere trabagarri gertatzen; alderantziz, ondo zetorkiola, Susana bi umeekin bakarrik utzi gabe, egun osoa vaurienarekin itsasoan pasatzeko.

Batzuetan, hark kidekoak bailiran tratatzen zituen Susana, umeak eta bera, denak haur balira bezala, alegia. “Ongi portatu” esaten zien, belen zakua bizkarrean, marinel itxuraz. Edo, itzulitakoan, ariketa fisikoaren ondorioz lasai eta pozik, hortz zuri perfektuak aurpegi belztuan erakutsiz, “zer, dibertitu al zarete?”, galdetzen zien.

Urte batzuk geroago, Donostian, Londres hoteleko hallean, “nahikoa dibertitu zarete” esango zion, orduan ere ustez umetzat hartuz. Askotan uste izan zuen berari ere, haurrei bezala, masailean atximurka eginez, “ongi portatu, katutxo” esango ziola. Berez, banketxeen eta belaontzien inguruan mugitzen ez zen oro mespretxagarri zitzaionez, ezin zuen beragatik jelosiarik sentitu. Hitz batean, ez zuen arerio gisa ikusteko adina errespetatzen.

Iñaki Abaituak argi zeukan hori, eta argi edukitzeak erabat arintzen zion bestela izatera eramangaitza gertatuko zitzaiokeen erru sentimendua.

Egunero, gosaldu ondoren, Diego bela egitera irteten zen, eta umeak hondartzara jaisten ziren beren balde eta palekin. Egunero, halaber, haiek irten bezain laster, Susanak eta berak larrutan egiten zuten leihopeko sofa gainean. Otzanki onartu ohi zuen sexu saioa, haren sua baretzea gero eta zailago bazitzaion ere. Azkenerako higuingarri gertatu zitzaion haren aho txikia, muxin egiteko ateratzen zuen mutturtxoa, -“ez nauzu maite, ez nauzu batere maite, gaizto horrek”–. Higuingarri gertatu zitzaion aho hura, zabal-zabal egin eta, goseti, amaierarik gabeko mihia berearen bila luzatzen zuenean, berak estoikoki estuturik zeuzkan hortzen kontra.

Lehenbiziko egunean Susanak xake taula atera eta “guk jokaldi bat egingo dugu” esan zuen, Diegok, itsasorako jantzita, ea norbaitek berarekin vaurienean ontziratu nahi zuen galdetu zienean. Iñaki Abaituak baietz erantzungo ziokeen, eskaintzak sinesmen handirik gabe egina bazirudien ere, baina Susana bizkor aurreratu zitzaion, jokaldi bat egin behar zutela esanez.

- Xakea, zailegia niretzat –esan zuen senarrak, etsipen planta eginez.

Iñaki Abaituak, Flauberten topikoen hiztegia gogoan, “xakea, gutxiegi zientzia izateko eta gehiegi jolas gisa” erantzun zionean, poztu egin zen jolasa mespretxatzeko argudio hura ezagutzeaz.

- Eso está muy bien, hori da arrazoia –esan zuen alai, bere zakua bizkarrean hartu eta atean desagertu baino lehen. Hura irten bezain pronto, Susanak atea barrendik itxi eta sofa gainera bultzatu zuen.

Iñaki Abaituak ezin eragotzi zion bere buruari leihotik zehar begiratzea, eta sexuarenak bete bitartean, haurrak ikusten zituen hondarretan tontortxoak egiten, eta Diego meta forma zuen harkaitz baten atzean agertzen eta desagertzen. Eskuineko angelutik bistaz galtzen zuenean, urduritu egiten zen lehorreratua ote zen pentsatuz. Susanak, lasaitzeko, hura itsasoan munduaz ahazten zela eta gutxienez pare bat ordurako bazuela esaten zion.

Baina ez zuen hainbeste denbora egin. Artean biluzik zeuden umeen parean ikusi zuenean, lehorrean jada, haserre antzean, buru-makur, pausoa arin, noizean behin lurra ostikatuz, etxerantz, baina hala ere Susanak ez zion janzten utzi nahi, eta indarrez kendu behar izan zuen bere gainetik galtzen bila altxatzeko. Atarian sumatzerako, denbora justua izan zuen kisketa kentzeko, eta sartu zenean taularen ondoan zegoen; taula ateratakoan bezalaxe; eta Susana sofa gainean, alkandoraz jantzia.

Ez zirudien ezertaz konturatu zenik. Itxuraz, han zirenik ere ez zen ohartu, edo zehatzago esan, ikusleria zabalago baten aurrean zegoela zirudien: batera eta bestera jiraka, eskuak luzatuta foke baten etendura erakusteko, bela espainiarrak madarikatzen. Frantsesak mila aldiz hobeak omen ziren. Fokea eta gainerako tresneria lurrera erortzen utzitakoan egin zuen ikusten zituelako lehenbiziko seinalea. “Zer, dibertitzen al zarete?” esan zien orduan, irria ezpainetan dantzari, eta so geratu zitzaien. Gizon ederra zen, iharra baina gihartsua; normalean gominaz atzeraka orraztua eraman ohi bazuen ere, ile bekoki gainean eroriak gazteago egiten zuen. After shave baten iragarkia gogorarazi ohi zion Iñaki Abaituari. “Berehala naiz zuekin” esan zuen, eta barnealdera itzuliz, ea zer zegoen bazkaritarako galdetuz.

- Zer nahi zenuke, maite –Susanak, sofa gainean belaunikatuz, Iñaki Abaitua iheslariaren belarri gingilak miazkatzeko ahaleginean.

Edozer gauza, erantzun zion dutxako ur hotsaren gainetik, eta ondoren:

- Ez nekien xakean egitea gustatzen zitzaizunik

- Eta ez zait gustatzen –eskuak aurpegira eraman zituen, umeek ikasgelan bezala, desorduko barre-algara ito ahal izateko-. Iñakiri plazer emateagatik egin dut.

- Entsalada bat ongi legoke.

Ia beti, entsalada besterik ez zuten jaten, espezia belar eta oliba askorekin. Bazkalondoan, kanpora bidaltzen zituzten haurrak beren balde eta palekin, eta Susana eta Diego gelan sartzen ziren. Iñaki Abaitua sofa gainean etzanda geratzen zen, libururen bat eskuartean.

Bazekien ezingo zuela irakurri, berehala hasiko zirela ohiko kexuak, irain obszenoak, isilune kezkagarriak, arnasitoak. Liburua eskutik utzi gabe, paralizaturik entzuten zituen, miretsirik, hunkiturik ere bai, izuturik agian, eta azkenean, borroka adierazpenak urritu ahala gozamen askatzaile bihurtzen zirenean, lasaitu egiten zen bera ere.

Antsietatearekin zerikusia zuen sentimendu larriaz itxaron ohi zuen arratsaldeko ordu hura, inondik ere atsegina ez zitzaion arren. Ziur asko, sentimendu anbiguo edo bikoitz batek lotzen zuen sofa gainean, eta ez zen inoiz ere gauza izan entzukizun hari ihes egiteko. Ziur asko, beste sentimendu ilunagoen artean, ez zuelako nahi beren ohe saioekin urduritu edo eskandalizatu egiten zutenik pentsa zezaten. Bai baitzekiten, horretan ez zuen zalantzarik, atearen bestaldean partaide zela.

Susana albornoz bat jantzita irteten zen gelatik, erabat alai. Maitekor hitz egiten bazion ere, bazen aldaketarik siestaren ondorengo orduetan. Helduago zirudien, eta orduan berak ere haurra bailitzan tratatzen zuen Iñaki Abaitua, senar-emazteen arteko lotura indartzearekin, berena banalizatu edo agian inozente bihurtu nahian. “Nahi al zenuke kafetxo bat, maite?” esango zion, Diegok gelatik entzuteko moduan; hain zuzen ere, tratu maitekorra susmagarria gerta ez zedin; eta etxekoandre arduratu baten gisan, apaletako apaingarriak ordenatzeari edo loreei ura botatzeari ekiten zion.

Diegok ohetik hitz egiten zuen, Iñaki Abaitua han ez bailegoen. Batzuetan izan berri zuten sexu saioari buruzko komentarioak egiten zituzten, intimitate bereziaren erakusgarri. Orduan, Iñaki Abaitua, haserre itxura eginez, egoera eramanezina gertatuko balitzaio bezala, hondartzara irteten zen haurrekin jolastera. Behin, ordea, liburua lurrera erortzen utziz, “ni banoa” esan zuen, eta hura ohiko muxin izuna ez zela erakusteko, “banoa etxera” zehaztu zuen, baina Susanak, naturaltasun handienarekin, hain zuzen hitz horien esperoan bailegoen “gu ere bagoaz, iritsi da alde egiteko ordua” erantzun zion. Eta alde egin zuten.

(164, 165, 166, 167, 168)

J.J. Lasa psikiatrarekin edukitako elkarrizketa antologikoak.

- Bakardadea.

J.J. Lasak bekokira eraman ditu antiojoak, inguratzen duenaz desinteresatuta bezala. Gero, esku bat altxatu du dudakor, mahai gainean dituen pipen artean zein aukeratu jakin gabe. Azkenean, gehienetan bezala, Savinelli beltzera doakio eskua, eta altzoan gordetzen du “bakardadea” esaterakoan.

- Egiten ditugun gauzen erdiak, bakarrik ez egotearren egiten ditugu.

Ukalondoa besaulkiaren besoan finkatuz, airean eusten dio pipari, kazoleta ukabil barnean gordeta, hartara piztea une luze batez berandutzen duelarik, eta altzoan ezkutatzen du berriro ere. Batzuetan azken hitzek airean irauten dute zintzilik, eta haien hausnarketan geratzen dira bietako batek berriro hitz egin arte.

Iñaki Abaituari hoteletako bakardadea ezin eramana datorkio gogora. Susanari deitu gabe bi egun baino gehiago pasatu ezina. Azken batean sexu desira itxuraz adoretsuena ere ez ote zen konpainiaren behar sinplea besterik. Azal bat norberarenaren ondoan behar izate hutsa.

- Eta halaz guztiz ere arrazoi zuen infernua besteak direla esan zuen hark.

J.J. Lasa piparen kazoleta gainera makurtzen da, eta mahai gainean uzten du atzera. Gero Capstan kaxa metalezko bat zabalduz, arreta handiz, larruzko petaka beltz batera pasatzen du tabakoa. Usain gozoa dario, whisky zaharraren urrin sikua ere gogorarazten duena.

Ziur asko J.J. Lasari ere ideia-lotura bera datorkio gogora, mahai atzetik altxatuz “zer, whiskytxo bat edango bagenu?” baitio, eta gero, edalontziak betetzen ari denean, umoretsu, “basodilatadorea baita”. Galdua zirudien haria berreskuratuz, “bizitzan zehar, tontokerien erdiak bakardadearen ihesi egiten ditugu” dio. “Askotan nahiago izaten dugu zigor fisikoa, edo psikikoa, bakardadea baino”.

Berriro ere pipa hartu eta, oraingoan, pospolo bakar bat erabiliz piztuko du. Sabairantz igo gabe mahai gainari erantsia geratzen den ke gris-urdin leunak inguratzen ditu. “Azken batean, ama ohe ondoan nahi luketen ume gaixoak besterik ez gara”.

Sinesgaitzak ziren historiak kontatu ohi zizkion. “Nobelak!” esaten zuen eta, mespretxu seinalez besagainak altxatuz, “psikopatologi liburu on bat dagoen lekuan…” erantsiko zuen gero. “Atzo bertan gizon bat etorri zitzaidan kontsultara” hasten zenean, bazekien historia sinesgaitz bat izango zuela entzungai, eta, besaulkian irristatuz, patxadarik hoberena bilatzen zuen.

Orduko hartan taldeko neska-mutilen mirespena nahi zuen gaztearena kontatu zion.

Mirespena edo maitasuna; gauza biak bat, azken batean. Gazteak pentsatu zuen bietatik gehiago izango zuela torturaren biktima ikusten bazuten. Eta kabina batetik 091ra deitzea erabaki zuen, zegoen kalean susmo txarreko gazte bat zebilela esateko. Eta argibidetzat bere janzkera, luzera eta gainerako ezaugarriak eman zituenez, poliziak atxilotu egin omen zuen handik ordu edo egun batzuetara. Libre utzi zutenean bere burua zigarro puntaz erre zuen, ikaragarrizko krudelkeriaz, sabelean, besoetan, izterretan tortura jasan zuela erakutsi ahal izateko.

- Adiskideek mirets zezaten. Maite zezaten, azken batean.

(261, 262)

Juliaren Hondarribiako etxean, lagunekin igarotako gauak, edukitako elkarrizketak. Kasu honetan: pentsatu - hitz egin kontraesana, sexu enkontru frustratua eta atxiloketa.

Itzuli da Julia. Hatz txikienaren eta nagiaren artean eusten dion zigarroa erretzen, kea goseti irentsiz. Oinetan esertzen zaio Iñaki Abaituari, artilezko alfonbra zuriaren gainean, eta zigarroa uzten ez duten hatz gihartsuak haren hatzei lotzen zaizkie, gora egiten dute, xalto ttikika, eserlekuaren albo batean abandonaturik daukan besoan zehar, lepoaren bila. Zehatzak dira hatz gihartsuen mugimenduak. Eta Iñaki Abaitua haragiaren tristeziaz mintzo den kanta baten leloaz oroitzen da.

- Maitasuna egin nahi nuke –esaten du, zergatik jakin gabe, edan izanak ematen dion ausardiaz profitatzeko, besterik gabe. Nolanahi ere, egin nahi lukeen edo egin dezakeen azken gauza da maitasuna, ahituta sentitzen baita, une batetik bestera ingurune guztia zorabio batean bueltaka hasiko ote zaion beldur. “Besarkatu egin nahi zintuzket” esan behar ziokeen, norbaiten besoetan gordetzeko gogoa baitu.

Baina “maitasuna egin nahi nuke” esan du, eta Juliak “nik ere nahi dut” erantzuten dio, belauniko jarriz, gerritik besarkatzen duelarik, altxa dadin. Gero, pausoa baldar, ibilera zalantzakor, sala gurutzatzen dute, Arantxa eta Ionen aurretik pasatzean –Ion etzana, ustez iluntasunean gordea, eta Arantxa zurrun, haren buruari magalean eutsiz, gorpu baten beilan bailegoen- haien begirada nabarmenaren desorotasuna sentituz.

(…)

Bainugelan daude bata bestearen aurrean, lurrean zabaldu duen toaila baten gainean belauniko. Julia gerrikoa askatzen ari zaio aldi berean atzerantz etzanez beregana ekartzen duelarik.

Lurrean etzanda, Iñaki Abaituak izerditan blai sentitzen du gorputza. “Artista behar da izan, hatz muturretaraino”, melodia ezbaikor bati loturik datozkion hitzak “pour sculpter des joies quand la chair est triste.Haragi goibelean”. Eta negar egiteko gogoa sentitzen du; arrazoi zehatzik gabe, begiak itxi eta malkoak loratzen sentitu, epelak, nasaiak, ihintz intimo bat bezala masailetan behera, lortu ezin duen erekzioa eragiteko asmoz galtza askatzeko egiten duelarik.

Belauniko, galtzei bi eskuez gerritik helduz, malkoak astiro, masaileetan zehar irristatzen zaizkiola. “Zatoz” esaten dio Juliak, haur bati bezala, leunki erakarriz. Berak utzi egiten dio emakumeari, haren gorputzari atxikitzen zaio, eskuak bularretan, azal bigunaren azpian glandularen gogortasuna sentitzeko higuinez; desesperazioz egiten du bultza amatasunaren eraginez malgua eta hautsia intuitzen duen sabela, indarkeriaz, erekzio ezinezkoaren bila. Luze dirau eginahal alferrikakoan, Juliaren etsipena deserosotasun bihurtzen den arte. Haren tentsioa, gihar bakoitza atezuan, nabarmenegia bilakatzen zaio gorputz azpian, eta, orduan, bentzuturi, besoak luzatzen ditu animalia baten erpea imitatzen duen baineraren hankari helduz, toaila bustiaren gainean ahozpez, naufrago baten gisan, etzateko. Alboan, Juliaren arnasa etena.

“Sentitzen dut” esaten dio sabai ondoko leihorantz burua altxatuz, elizondoko zuhaiztia –platano zuri-berde hostotsuak- gurutzatzen duen haizea bilatu nahirik, eta distira urdinak zipriztindu duen argi zuri biziak begiak itxiarazten badizkio ere, badaki, oraingoan baldosa hexagonalen gainean etzanda geratu denean, polizia baten bota beltzak direla leiho atzean ikusi dituenak.

Ez zituen Albertoren mokasin urdinak ikusi poliziaren bota beltzen alde banatara. Alberto hormaren kontra baitzegoen, zutik, buru-makur –beharbada baineraren zati bat ikusten zuela, zuria, bainugelaren iluntasunean- zangoak zabal, ahalik eta zabalen, poliziak agintzen zion bezala.

Ez zituen ikusi platanoen atzean ezkutatzen ziren goardia zibilak ere, baina ez zekien zergatik, isiltasun handiagatik-edo, etxea inguraturik zegoelako ziurtasuna izan zuen. Juliari nola esan pentsatu zuen istant batez, baina azkenean, “polizia” baino ez zuen esan, atea hormaren kontra kolpean bota zezaten baino lipar bat lehenago, eta, bere murmurraren oihartzun neurriz gaineko bat bezala, “¡policía!” egin zuten oihu.

(201,202,203,204)

Deia

Auskalo zergatik, goiztiri hartan kabina batetik deitzeko erabakia hartu zuen. Baldintza txarrenetan, beraz. Beharbada, kabina batetik goizeko ordu bi eta erdietan deitzeak berak adieraz zezakeelako, berez, hitzek baino hobeto mezuaren premia.

Kontxako kabina batetik egin zuen deia. Londres hoteleko izkinatik. Hauteskunde gaua zen, eta euria ari zuen. Zubieta eta San Martin kaleen inguruko alderdien egoitzetan, boto kontaketaren esperoa edanean bete zuen jendea zebilen artean, garaipen ez beti bistakoaren ospakizunetan. Hala ere, Kontxako pasealekua hutsik ageri zen, eta hutsago zirudien lehenbiziko etxe ilararen atzetik zetorren algararen oihartzunpean.

(…)

Goizeko ordu biak eta hirurak bitartean, beraz, aparatua hartu eta txanponak sartu zituenean, artean ez zekien zer esan. Bere ondoan nahi zuen Juliaren azalaren epeltasuna. Zenbakia markatzen ari zelarik, ez zekien zer esango zion, ez zuen aitzakia bat bilatzeko astirik hartu eta, bestalde, nekez aurki zezakeen arrazoizkorik desordu hartan etxe batera deitzeko. Azken batean, uste zuen aski zuela “Julia, ni naiz” esatea, hark etxera joateko eska ziezaion. “Zatoz, hemen kontatuko didazu”. Maitasun adierazpen bat lehenbizi, agian.

Hark telefonoa har dezan zain, tirrina joka ariko den gela datorkio gogora, aterik gabeko armairua, portzelanazko objektuz estaliriko komoda, ohe gaineko erretratua, kandela ahituen platera lurrean argizariz gainezka. Ahotsean igarri zion iratzarri egin zuela, eta bi aldiz “Julia” errepikatu ondoren ere hark, ahotsa ezagutu gabe, “nor da?” galdezka jarraitzen zuenez, “Iñaki naiz, Iñaki Abaitua” esan zion elkar ikusi gabe zeramaten denborak deitura erabiltzera behartuko balu bezala. Orduan Juliak “hitz egingo dugu bihar” esan zuen, bi aldiz, “hitz egingo dugu bihar, bihar hitz egingo dugu”, urduri baino gehiago presaturik balego bezala, ez haserre nolanahi ere, eta Iñaki Abaituak, zer esan jakin gabe, “baina” txunditu bat ahoskatzea lortu zuenean, berak, orduan lehor, “esekitzera noa, eseki egingo dut” esan, eta eseki egin zuen.

Eseki ondoren ez zen kabinatik irten. Txanponen bila, esaldi mingarri eta krudel bat taxutzen ahalegindu zen. “Zer uste zenuen zuk” hasiko zen zerbait. “Zertarako uste zenuen deitzen nizula”. Ez zitzaion burutik pasatu edozein arrazoi zela-eta erantuzteko eragozpenen bat izan zezakeenik, eta ez zion bihotzik samurtzen, inola ere, biharamunean hitz egiteko egin zion eskaintzak. Berriro ere zenbakia markatzen ari zela, telefonoa hartu bezain laster bere “bai, esan” ohikoa esaten utzi gabe jaurtiko ziona entseiatu zuen, “zer uste zenuen, zertarako deitzen nizula?” eta hark “zer nahi zenuen?” edo “zertarako nahi ninduzun?” galdetzen bazion, ez zuen deia justifikatuko zion aitzakiarik edo esplikaziorik asmatzen ibili beharrik, berandu zela erantzungo zion, beranduegi bere beharrez arduratzeko. Bere artean “ez, ez, orain ez dio axola jada, konponduko naiz zu gabe” esaten ari zela, hariaren bestaldetik “hi, babo alena” aditu zuen, ezustean harrapatu zuen gizonezko ahots patxadatsua. “Hi, babo alena” esan zion, astiro, ahots maitakorrez ia, benetan babo batekin ari zela uste balu bezala, eta gero, “azken aldia etxe honetara deitzen duala, babo alena, ulertzen?”

Ez zuen esekitzeko indarrik izan. Komunikazioa eten ondoren, hitz totelen bat esatea lortu zuen. Aparatua zintzilik utzi eta kabinatik irten zen, mozkortuta bezala, ibilera baldarrez. Artean ahots hura belarrietan, haserre ere ez zirudiena, “babo alena, azken aldia” esaten; segurtasunez, ordea, agintari. Amorrua sentitzen zuen, eta lotsa batez ere. Hilik egon nahi zuen, ahalke sentimendu hartaz libratzeko.

(290, 291, 292)

(3. argitalpena, 2000ko iraila)

Eta aipatu gabe geratu diren guztiak: Daniel Zabalegiren azken orduak (amaren bisita, zerbait idatzi beharra eta ezina, heriotza drama bihurtu ordez, ekintzen izugarrikeriaren azpimarratzea -100 metroko heriotza barrokoaren aurkako–. Konfesioaren ukazioa, azken gaua kartetara jokatzen pasatzea. Eta zapatak, zapaten obsesioa, igande arratsetako pelikuletan askatzen zituen zapatak –zapatek ematen zioten mina–, hiltzeko erositako zapata zuriak, hil ondorenean gorpua arrastaka kaxan nola sartu zuten eta zapata bidean nola erori zitzaion, eta ondoren zapata nola kolokatu zioten, hanketan, gilotinatuei burua bezala), Ortiz de Zarate etakidea (piztu dezakek argia, esna nagok), Coll de Portell-eko elkarrizketak (gizon espainolek, euskaldunek edota ingelesek orgasmora iristean dituzten jarrerak, hitzak), taxiko despedida (Susana), Juliaren etxe ondoko magnolia, Hendaiako egonaldiak eta mozkorra (Unamuno) eta azken kapitulua.

Honaino post-a irakurri badunk, biba hi! Sarean nobela honen inguruan Maria Jose Olaziregik egindako azterketa eder baten berri emango di(n)at, oraindik gehiago sakondu nahi badunk –nire testuaren ondoren etzaki(n)at gogorik edukiko du(n)an, baina tira-. To!:

HAMAIKA PAUSO: IRAKURKETARAKO GONBITEA

2007-10-14T12:35:00.000+02:00

AMARAUNEAN GALDUTA

2007-10-07T12:15:00.000+02:00

IHESARI BURUZKOAK
- Desentzierroa Martutenen (ihesaren kontakizuna)

- Koblakariaren ihesaz bi hitz (eremulauak)

ELKARRIZKETAK
- Ihesketa honek ametsak posible direla frogatu du (Josu Landari elkarrizketa)

- 1984/05/22an Herrerako kartzelan egindako elkarrizketa

- 1985/05/26an (ihesa baina hilabete lehenago) Martutenen egindako elkarrizketa

- 2004/05/18an Berrian

- 2005/07/10ean, Argian

BESTELAKOAK
- Sarrionandiak Argian argitaratu zuenaren laburpena

- Hasier Etxeberriak egindako elkarrizketa luzean azaldutako ideia nagusienak

- Hasier Etxeberriak egindako elkarrizketa (osorik ez dago)

- Sarri gure artean (BBK-koek eginiko emanaldia)

AI, NIRE JUANETEAK

2007-10-07T12:04:00.002+02:00

Kontua da etxetik oinutsik ibiltzea nire bizio txikietako bat dela. Baina zer pasatzen da etxe berri bateko geografia oraindik barneratu gabean zapatilak kendu eta alde batetik bestera presaka ibiltzean? Izkina traidore baten kontra jota behatza more-more eginda bukatzen duzula azkenean.

Horrela nindoan ni larunbat gaueko autobusean, Donostiatik Hernani bidean Okendotik 2:30tan ateratzen den berberean, eskuin hankako behatz txikienaren gertuko laguna koadro fauvista baten tonalitate guztiekin adornatua nuela. Autobus hori ezagutzen ez duenak imajina dezala: denok bistaz ezagutzen gara, guztiok dakigu bakoitza ze lagun klaserekin eta ze intentziorekin ibili ohi den, ze arropa klase janzten duen eta baita ze hizkuntzatan eta nola hitz egiten duen ere. Laburbilduz: aurrejuzkuz eta begirada gurutzatuz osaturiko zoologiko handi baten parte izan ohi gara, larunbat gauero, bertako bidaiariok.

Gau nahasi baten ondoren Hawaii-ko geltokian igo nintzen, betiko begirada eta janzkera neutroarekin, behatz ortopedikoa zapata dantza mozkor eta kriminal horretatik salbu ateratzeko asmotan. Aitortzen dut, akats bat egin nuen, bakarra seguraski, baina potoloa: kolokazioa. Aieteko espezie autoktonoaren erakusgarri den koadrila baten ondoan jarri nintzen, beraien esanak entzunez, adi, harrituta: bost minutuko elkarrizketa laburrean estereotipo guztiak banan bana betetzen joan ziren (hizkera, interesak, beraien arteko erlazioak, ikuspegia, pentsamendua, sexua, politika): hemendik hogeita hamar urte barruko telebista espainiar publikoko Cuéntame saioan imitatuko dituzten jarrera eta estiloa zuten.

Baina niri hori guztia bost axola. Axola zitzaidana nire behatz santua zen, bihurgune bakoitzean bizkarra ematen zidan Cuéntame-ko gazte txolinaren takoien mehatxupean zegoen nire behatz gaixoa.

Lehenengo aldiz zapaldu zidanean garrasia barrunbeetan ito nuen. Hustu aldera, bere lagunei badakit-nolakoak-zareten,-badakit-non-bizi-zareten,-akatu-egin-nahi-zaituztet moduko begirada bota nien, inongo barkamen keinurik jaso ez nuenean zuen-organo-ustelak-zuen-larruarekin-forratuta-bidaliko-dizkiet-zuen-familiei-hurrengo-Gabonetan moduko begirada bihurtu zena.

Bigarren estokadaren halabeharrezkotasunaz konbentzituta, “mekaguen la puta” pentsatu nuen, “zergatik hezi ote naute hain zibilizatua izateko, ukabilkadaren terapia aukeratu ordez hortzak estutzearekin konformatzeko.”

2007-09-30T21:43:00.000+02:00

POETA EZAGUTU NUENEKOA

(edo zergatik izan nahiko nukeen idazle)

Dardarka jartzen naiz oraindik gau hura oroitzen dudan bakoitzean. Orain arte ez naiz ausartu, nola atrebituko nintzen ba, Argentinako taberna hartan jazotakoa inori kontatzera. Baina nahikoa denbora pasa dela iruditzen zait; laster hiru urte beteko dira eta, ondorio larririk izango ez duelakoan, gertatu zitzaidana idazteko garaia iritsi dela sentitzen dut.

Orain dela bizpahiru negu, 2004ko abenduan hain zuzen ere, Goizaldi dantza taldearekin Argentinara joan nintzen hamar bat egunetarako. Lehendabizi Santa Fe eta Che Guevararen jaioterri den Córdoban ibili ginen eta azken egunak Suipacha deituriko herrixka batean igaro genituen.

Oker ez banaiz, 2004ko udaberrian bertan piztu zitzaidan herri honek erditu duen poetarik bikainetariko honen obrari eta bizitzari buruzko jakinmina. Berarekin erlazionatua zegoen edozer zen niretzat kitzikagarri: liburuak, zitak, elkarrizketak, zer axola zion. Dena irensten nuen.

Suipachara iritsi ginenean, ondorioz, inoiz baina biziago nituen nigan Kalaportuko umearen abenturak. Oraindik esfortzu handirik gabe irudika nitzakeen Goioren edota Maribelen esanak, argi eta garbi oroit nitzakeen kartzelako poemen irudiak eta gordintasuna; poeta gugandik hain urruti bizi arren, euskaldun askok bezala, barru-barruan neraman pertsona zen.

Argentinan pasako genuen azken gaua iritsi zen eta, dantza taldearen emanaldiaren ondoren –bidaia osoko kaxkarrena izanagatik, txalotuena izan zena–, antolatzaileek prestatutako afarira joan ginen. Kantu eta txistuaren doinu artean, segituan ekin genion haragi bikainaren betekadak tripan utzitako txoko bakanak Quilmes garagardoa edanez betetzeari.

Gure agurra, antza zenez, bertako oporren hasierarekin batera gertatu zen. Abenduko gau sargori hartan, garagardoaren pisua arintzeko terrazara arnasa hartzera ateratzen nintzen bakoitzean, herria borborka sentitzen nuen: batzuk edanean, asko eta asko kantuan, txikienak harrapaketan…, mundu guztia aparteko festa giroan. Desfasa orokorra zen: oraindik ere gogoan dut, adibidez, antolatzaileek harrapatutako zeppelina: kattalin, kattalin, kantatzen genuen bitartean, errusiarren modura dantzatu nahi izanak –besoak tolestuta, gorputza alegiazko aulkian eserita, hankak ero moduan bata bestearen atzetik altxatuz– muskulu bat baina gehiago rectus egoera tamalgarrian utzi zuen. Seriotasunari ezin eutsiz, zenbat aldiz lehertu ote ginen barrez gau hartan…

Burua eta gaua lausotuz joan ahala, Rodrigoren musikak kutsatutako dantza ero batek –hain gertu, hain estu– argentinar lotsati batekin elkartu ninduen. Hamaikagarren tragoa nire taldekideetatik urrun hartzeko proposamena onartu zidan eta tabernatik elkarri gerritik helduta atera ginen, pausu mozkortiz, gure mingainak hitz baldar baina gosetiz gerta zitekeenaren bila, azken dantzako bueltek zeharo zorabiatuta utzi gintuztelarik.

Oharkabean berandutu egin zitzaigun eta taldekideak zeuden taberna irlandarraz gain, beste pare bat soilik zeuden irekita: su hartzen bazuen herriko gazteria bertan kiskalita hilko litzatekeen bolitxea eta berrogeiak pasa zituztenentzako kale bakarti baten amaieran zegoen taberna zabala. Bolitxea bete-beteta zegoen eta beste tabernara joatea erabaki genuen, bertan kantu zaharrak jartzen zituztela jakin nuenetik, argentinar lotsatiari ea tangoa dantzatzen erakutsiko zidan galdetu besterik ez bainion egiten.

Tabernaren sarrerako arkupean egurrezko barra luzexka bat zegoen, zaldiak lotzeko moduko bat. Barnealdea handia zen oso eta egur ilunezko aulki, mahai, barra eta haizagailuak zituen. Sartu ginenean, inor gutxi ohartu zen gure bisitaz; gehiengoa edanean eta kantuan ari zen, eztarria lehertu beharrean. Mahaiez haratago, zuzeneko kontzertuetarako egokitu ohi zuten taula zegoen, momentu hartan bikoteek dantzarako erabiltzen zutena. Dantzalekuan, tamalez, tangoak dantzatzera oso jende gutxi animatzen zen; arrakasta handiagoa zuten salsa eta merenge tankerako doinu biziek.

Argentinar lotsatia komunera joan zeneko batean, tabernara sartu nintzenetik begiz jota nuen beltzaran batengana gerturatu nintzen. Berrogei urte inguru zituen, hiritar janzkera, begiratu sakona eta gerrialde bettea, baina batarekin zein bestearekin erritmo azkarrenak dantzatzeko zuen abildadea miresgarria zen. Modu adeitsuegian –erdi belauniko, eskuan muin emanez–, dantzan bere moduan erakusteko eskatu –erregutu– nion. Nahiko baldar jira eta bueltaka ibili eta gero –ez naiz ikasle ona gaueko hamabiak pasa orduko–, argentinar lotsatiarekin batera elkartu ginen biok. Tragoa atera genion eta hark bere kidearekin –compañero– eser gintezen eskatu zigun, batera edateko.

Egia esan, dantzalekuaren pareko egurrezko mahaian eseri ondorenekoa oso azkar gertatu zen. Gizonak José izenez aurkeztu zuen bere burua –bere pasaportea ikusteagatik kontu-korrontean gordeta daukadan diru guztia emango nukeen– eta muxugorri-muxugorri zegoen. Ilea motx-motx moztuta zuen –bizarrik gabe– eta bere-bereak dituen sudur zorrotz eta irribarre erdi-maltzur, erdi-pikaroz agurtu gintuen.

Denok gaztelaniaz mintzo ginen, baina lauron doinuak ezberdinak ziren: ni espainol lehorrez ari nintzen, nire kidearen eztizko argentinera zuzenetik urrun; neska beltzaranak, bestalde, nire izeba kolonbiarraren moduan hitz egiten zuen, gorpuzkeragatik hegoaldekoagoa zirudien arren; José, azkenik, Ertamerika inguruko gaztelania lodi baina biziz mintzo zen (Nikaraguako egonaldian ikasitako gaztelania ote zen hura?). Hala ere, bere etorriak bazuen oztopo nabarmen bat: “rr” madarikatuak. Balizko fonetikako irakasle ohiaren lehen herrena entzun orduko pentsatu nuen bera izan zitekeela, nire muturren aurrean nuela poeta.

Gerri marduleko beltzaranak, herrian festa handia izango zela aprobetxatuz, bere ahaide batzuk bisitatzera etorri zirela kontatu zigun, eta etzi, berriz ere, bueltatzekoak zirela hirira (hirira esan zuen, Buenos Aires iradokiz, baina baieztatu gabe). Nik ez nekien zer esan, zer pentsa, zer egin. Euskalduna nintzela esan nahi nien eta poetari bere obra gehientsuena irakurria nuela eta izugarria iruditzen zitzaidala eta bera besarkatzeko izugarrizko gogoa neukala eta ez nuela Sorpresa Sorpresa-ko tipo patetiko bat iruditu nahi, baina emozioz negar egingo nukeela beragatik, haragizko mito galdua dela eta milaka euskaldunek bere bizitza eta, batez ere, bere itzulera magikoan behin baina gehiagotan amestu dutela.

Azkenean, bertan egotearen arrazoia kontatu nien, Goizaldiko soinujolea nintzela eta Santa Fe –ko euskal astearen karietara Argentinan zehar bira txiki bat egiten ari ginela. Emakumearen ahoz jakin nuenez, lagun asko zituzten euskal probintzietan, denak bertara lanera joanak, eta hitz ederrak besterik ez omen zituzten bertako paisaia, gastronomia eta, batez ere, jendea deskribatzeko. José-k, isiltasunak ematen duen distantziaren segurtasunetik, buruarekin baietz eginez indartzen zituen uneoro beltzaranaren esanak. Noizbehinka trago luze bat edaten zuen eta bere bizkarrean zegoen dantzalekuari so egiten zion.

Geldiezin, gauak bere bidea jarraitzen zuen eta hurrengo garagardoak beraiek atera zizkiguten. Mahaikideen onarpena lortu ondoren (José-ren muxugorritasuna eta irribarre erdi-maltzur, erdi-pikaroa erabat desagertu zirelarik), nire amaren Konica zahar deigarria atera eta ondoko mahaikoei argazki bat ateratzeko eskatu nien. Hurrengo goizean gau hura bizi izan nuela egiaztatzeko behar nuen frogaren bat, hitzak, keinuak eta imintzioak gogoraraziko zizkidan zerbait.

Flasharen ondoren dantzari ekin genion berriz ere, bikotekideak aldatuz eta mugimendu berriak ikasiz, artikulazioek –nik ez dakit nola baina– ahitu gabe jasan zuten dantza mozkorrean.

Denborak, ordea, harea lez egin zigun ihes eskuetatik. Argentinar lotsatiari eta bioi betirako agurtzeko unea iritsi zitzaigun, bitarte hori poetak eta beltzaranak zerbeza gehiago eskatu eta mahaian lasai edateko aprobetxatu zutelarik. Tabernaren sarreran eseri ginen, zaldiak lotzeko barraren ondoko aulkian, promesa txikien gainean, kale bakartiari begira, xuxurla eta muxuekin ekidinezina luzatu nahian.

Berandu baino lehen, ordea, argentinar lotsatiak etxera bidean laguntzeko eskatu zidan, guraso takikardikoek komisaldegira deitzea erabaki aurretik behintzat. Hala ere, lehendabizi taberna barrura itzuli ginen, mahai gainean ahaztuta utzi genituen kamera eta poltsa jaso eta poetari zorterik onena opatzeko.

Tabernan Chavela Vargas-en estiloko musika zegoen jarrita. Dantzalekuko argi ahulen pean, hiruzpalau bikote, itsatsita, taula gainean mantso irristatuz. Goizeko bostak inguru izango ziren, baina oraindik jende ugari ikusi nuen edari eskean.

Ez naiz ongi akordatzen noiz konturatu nintzen mahai gainean nire amaren Konica zaharra falta zena. Min eman zidan, lapurtu egin zidaten, lapurtu egin zidan. Beltzarana besarkatu nuen orduan, dantzako lezioa noiz jarraituko genuen galdetuz, eta ondoren poeta besarkatu nuen. Nire bidaiako argazkiak bion artean ikusiko genituen egunaren zain geratuko nintzela esan nion, euskaraz.

Hark, muxugorri-muxugorri, bere-berea duen irribarre erdi-maltzur erdi-pikaroarekin erantzun zidan.

2007-09-23T22:28:00.000+02:00

TOMORROW IN THE BATTLE THINK ON ME

JAVIER MARÍAS

Shakespeare-ren Ricardo III obrako lerro bat lapurtuz jarri zion izenburua Javier Marías-ek Corazón tan blanco arrakastatsuaren ondoren argitaratu zuen nobela honi:

Mañana en la batalla piensa en mí,

y caiga tu espada sin filo.

Mañana en la batalla piensa en mí,

cuando fui mortal, y caiga herrumbrosa tu lanza,

pese yo mañana sobre tu alma,

sea yo plomo en el interior de tu pecho

y acaben tus días en sangrienta batalla.

Mañana en la batalla piensa en mí,

desespera y muere. ¡Muere!

Orain dela gutxi ezagutu duen eta gizona Londresen duen emakumearen gonbidapena onartuz, gizon bat bere etxera joan da afaltzera. Bertan, lo hartzea asko kostatzen zaion umea dago. Oharkabean jokatuko balute bezala beti –baina bai bata nola bestea gerta daitekeenaren soka ahul horri tira eta tira– jankideen nahi geldiezinak bien gorputz gosetiak ohean elkartu arte gerturatzen ditu. Hala ere, elkarren maitale bihurtu aurretik, emakumea gaixotu eta bat-batean hiltzen da. Tragedia honen inguruan jositako kontakizuna da nobela: zer egin ohean erdi-biluzik hilda datzan emakumearekin, zer sehaskan lo seko dagoen haurrarekin, Londresen dagoen gizonarekin, zer egin.

Egia esan, asko gustatu beharreko liburu moduan hasi nintzen irakurtzen, baina idazlearen prosa arin bezain sakonak (ze kabroia den Marías eta ze abila bere ideia eta iritziekin irakurlearengan arrastoa uzten, ze ondo borobiltzen duen narrazioa errepikapen obsesibo eta irudi indartsuko adibide landu horiekin) lehenengo orrialdetik harrapatu ninduen:

Nadie piensa nunca que pueda ir a encontrase con una muerta entre los brazos y que ya no verá más su rostro cuyo nombre recuerda. Nadie piensa nunca que nadie vaya a morir en el momento más inadecuado a pesar de que eso sucede todo el tiempo, y creemos que nadie que no esté previsto habrá de morir junto a nosotros. Muchas veces se ocultan los hechos o las circunstancias: a los vivos y al que se muere –si tiene tiempo de darse cuenta– les avergüenza a menudo la forma de la muerte posible y sus apariencias, también la causa. Una indigestión de marisco, un cigarrillo encendido al entrar en el sueño que prende las sábanas, o aún peor, la lana de una manta; un resbalón en la ducha –la nuca– y el pestillo echado del cuarto de baño, un rayo que parte un árbol en una gran avenida y ese árbol que al caer aplasta o siega la cabeza de un transeúnte, quizá un extranjero; morir en calcetines, o en la peluquería con un gran babero, en un prostíbulo o en el dentista; o comiendo pescado y atravesado por una spina, morir atragantado como los niños cuya madre no está para meterles un dedo y salvarlos; morir a medio afeitar, con una mejilla llena de espuma y la barba ya desigual hasta el fin de los tiempos si nadie repara en ello y por piedad estética termina el trabajo; por no mencionar los momentos más innobles de la existencia, los más recónditos, de los que nunca se habla fuera de la adolescencia porque fuera de ella no hay pretexto, aunque también hay quienes los airean por hacer una gracia que jamás tiene gracia.

Heriotza bitarteko tarte labur hau, gaur egunean kaos presatsu eta iheskorrean igarotzen den berbera, narrazioan zehar pixka bat ordenatzen edo, gutxienez, zentzua ematen saiatzen sentitu dut idazlea.

No soportamos que nuestros allegados no estén al corriente de nuestras penas, no soportamos que nos sigan creyendo más o menos felices si de pronto ya no lo somos, hay cuatro o cinco personas en la vida de cada uno que deben estar enteradas de cuanto nos ocurre al instante, no soportamos que sigan creyendo lo que ya no es, ni un minuto más, que nos crean casados si nos quedamos viudos o con padres si nos quedamos huérfanos, en compañía si nos abandonan o con salud si nos ponemos enfermos. Que nos crean vivos si nos hemos muerto.

(26-27. orrialdeak)

Edota beranduago:

‘Vivir en el engaño o ser engañado es fácil’, pensé, ‘y aún más, es nuestra condición natural: nadie está libre de ello y nadie es tonto por ello, no deberíamos oponernos mucho ni debería amargarnos.’ Eso había dicho Deán, aunque había añadido: ‘Sin embargo nos parece intolerable, cuando por fin sabemos.’

(394. orrialdea)

Iruzurrean bizitzeak, heriotzaren bat-batekotasun tragikoak, maitasunak, hogeita hamar urte inguruetako erlazio korapilotsuek eta, batez ere, gerta zitekeenak eta gertatu denaren deskubrimenduek ematen diote bizia kontakizunari.

Harribitxiz betetako nobela iruditu zait: protagonista eta puta baten arteko enkontrua, Ruibérriz de Torres, Lucía, Deán, Solus-Only you-Only the lonely edota protagonista bezalako pertsonaiak, korapiloaren mamia azaltzen duen amaierako crescendo izugarria…

Un plaisir.

MONO-TONO-I.A.

2007-09-14T20:02:00.000+02:00

Erloju bat erregalatzen dizutenean ez dakit, baina zapata puta hauek erregalatu zizkidatenetik erregalatua ni neu sentitu naiz, zapatek ni aukeratu izan banindute bezala; etxera iritsi bitartean etengabe tortura nazaten, lanordu bakoitza sufrikario jasanezin bihur dezaten, sistematikoki diseinaturikoak.

AAAGHHH, ZAPATA PUTA HOIEK! ! ! ! !

Piraña goseti pare hori janzteak, ordea, badu plazer ikaragarri bat: kentzea, alegia. Momentu hori da egunak daukan sakratuenetariko bat. Egunerokotasunaren plazer txiki bat dudarik gabe (hainbeste dira eta hain gozagarriak) eta egunean beteko ditugun ekintzen mugarri sahiestezina: zapatak kentzean atzean uzten ditugu goizeko ordu txikietako presa, trena harrapatzeko estuasuna edota –kamiseta izerditan daukagula– nagusia zerbeza edaten eta telefonoz hitz egiten ikusten pasa beharraren amorrua; keinu txiki horrek, ordea, bizitzeko beharrezko gauzei ematen die bidea (“dar pie”): liburu, pelikula edo telesail on bati, konturatu gabe –azala izerditan daukagula– luzatzen doan larru-jotze bati, barre eta txiste artean lagunekin egindako amaiezinezko zurito-maratoiaren hurrengo kilometroari edota, zergatik ez, monotonia puskatuko duen dantza ero bati.

everybody let´s rock!

Ileapaindegi erabat femeninoan, 87 urteko amona andaluzari entzuna

2007-08-31T19:42:00.000+02:00

…como esa vez que fuimos a Lourdes, sí, sí, esa vez que volví con este brazo destrozado, ¿te acuerdas? (ileapaindegiko amon guztiak barrez hasten dira) Porque La Virgen estaba ahí, en lo alto, si no le daba yo un par de hostias que… Sí, sí, así sí que vería a su hijo como lo vi yo al caer delante de todos los peregrinos, en calzoncillos blancos.

2007-08-26T20:57:00.001+02:00

Argentinako herrixka txiki bateko liburutegian bildu gintuzten taldekide guztiak eta orduan sartu zen bera. Piazzolaren edota Gallianoren tango berriaren indarra, lotsagabekeria, pasioa eta negarra eman zizkigun jo ahala afinatzen zuen gitarra zaharrarekin. Berezko koloreak dituzten (gorria, beltza) notak eskuzabal tatuatu zizkigun, bandoneonaren garrasi melankolikoak soilik berdindu dezakeen bizitasun tragikoaz.

Tango… Ohean eserita, biluzik oraindik, zigarroari emandako atxiki zakarrean, birikak ere zutaz tindatzeko saiakeran; irrati zaharretan, etxeko arropak soinean, zure sukaldean dantza estuan milagarren biderrez gure gorputzak korapilatzean; inora ez garamatzaten eztabaida absurdo bezain oldarkorretan, laban bat eskuan bazenu, bihotzean duda izpirik gabe sakon sartuko zenidakeenetan; farola ahularen baitan, azken gaua izan daitekeenean, ezpain gorriei lapurtutako muxu etsian; zerua arropa eskegiek estaltzen duten auzo pobreren bateko disko-jogailuan, umeek futbolera jolasten duten bitartean maitatzen diren guraso gazteen ohean.

Tango que me hiciste mal y sin embargo te quiero…

Geltokietan

2007-08-22T18:15:00.001+02:00

2007-08-21T12:25:00.001+02:00

MILKY BATHS (4)

–

BURRO CANSADO BLUES

Abuztuak 20, El jardín de las delicias

Terapiaren bigarren zatia baino, ihesaren hamaikagarrena.

Slowhand

Eric Clapton erabateko ezezaguna zen niretzat atzo arte. Wikipedia, radioblogclub, youtube edota goear bezalako webguneek, ordea, edozein sortzaileren bizitzaren eta lanaren zertzeladarik garrantzitsuenen berri segundo gutxitan ematen digute. Gozamen hutsa zait alde batetik bestera saltoka ibiltzea, kanta berri hau entzun, ondorengo bideoa ikusi edota artistaren bizitzari buruzko gertakizun kurioso hori irakurtzea. Ariketa hau nahiko arriskutsua izatera ere iritsi daiteke, jakin-mina ase ordez, gehiagoren eske uzten baitzaitu askotan. Droga gogorra, bai.

Claptoni buruz zer esan, zuek ez dakizuenik. Betiere bluesari loturiko ibilbidean, hainbat eta hainbat taldetatik pasa zen (sonatuena Cream supertaldea izango da seguraski) eta 60. hamarkada ero hartan gitarra elektrikoaren ikurretako bat izan zen, Jimmy Hendrix psikodelikoarekin batera. Beranduagoko kontuak dira heroina, zapuztutako amodioak, alkohola, urte luzeetako iluntasun zurruna puskatu zuten arrakasta apurrak eta 90. hamarkadako susperraldia.

1969. urtean sortu zuen Blind Faith, Ginger Baker, Steve Winwood eta Ric Grech musikariekin batera. Disko bakarra argitaratu zuten; bertakoa da ondorengo Can´t find my way home delizia.

Youtuben bertsio akustikoaz gain, bertsio elektrikoa ere eskegita dago. Gozatu.

El jardín de las delicias (Herreroren Los Suaves jertse mitikoa gogoan)

Amesten dut deformatutako konoz osatutako eraikin arrosekin eta bertan ezagutzen ditut Bosch bezalako gaixoak, sexuan, bekatuan eta erlijioan obsesionatuta bizi diren pertsonaia historikoak.

Ikusten ditut esfera gardenen eta eskorpioien barruan sexu gogorrenean betirako galduta bizi diren bizilagunak. Desioan itotzear, laguntzarik eskatu gabe hondoratzen direnak ere bai, fruiturik gozoenen zaporea bestaldera eramaten duten ausartak. Akelarreak, moluskuen bazka izan diren organo sexualak eta buztana arinegi astintzen duten arrainak.

Miradas brillantes en horas oscuras,

no veas todo lo que me he metido,

hasta he llegado a beberme la luna

y de milagro aún sigo vivo.

Pero ya me cansé de aguantar la noche

ya soporté mi ración de risas

y me voy llorando como llora un hombre

de este maldito jardín de las delicias.

Este cuadro lo ha pintado el diablo

que también escribió esta canción

y la suerte que me ha tocado

que nunca viaje a tu lado.

Te deseo, sí... de corazón.

Fuck your mother, kill your father

Edipo rey, irakurribeharrekoliburuen pila horretan aspalditxo nire zain zegoen tragedia. Eserialdi batean irakurtzeko modukoa, tarteko koroen marranta jasanezina barne.

Forma, estilo eta hizkuntzaren inguruan gauza handirik ez du, ohitu gabe gaudenontzat hasieran pisutsua gerta daitekeen tonu formal eta findu hori ez bada. Denok dakigun argumentuan datza obraren pisu osoa, baina, hala ere, puntazo dexente daude. Oilo-ipurdia jartzeko modukoa da, esaterako, muturreko egoeretako greziarren frenesí geldiezina: suizidioa, begien zulatzea, heriotza mehatxuak, Jainkoen gehiegizko ankerkeria (parrizidioa…)…

Egun euritsu bateko Antena 3_ko edozein pelikula amerikar baino askoz ere aukera hobea, dudarik gabe.

2007-08-19T22:24:00.000+02:00

MILKY BATHS (3)

–

LOAK HARTUTAKO TXORI BAT IZAN NAHIKO NUKE

Abuztuak 17/19, Liverpool_Gernika

Diruaren ibilbidea

Nire lagun M._k, parranda ondorenean, hamar euro zituen. Goizak ondoezik harrapatu gintuen, eta M._k gosea zuen. Hamar euro horiek, merkatuaren legeez baliatuz, kafesne eta txokolatezko napolitana bihurtu zituen. Janari bihurtutako diru hori gizonaren legeetara moldatu genuenean, ordea, hasierako billetea oka parrasta geldiezin bihurtu zen.

Jabier Muguruza

Jabier Muguruzaren musika ez da 100 000 pertsonen aurrean, milioika kilowatt deskargatuz eta pantaila erraldoiez jositako eszenatokian jotzeko modukoa; kanpora baino, barrura begirarazten duena da. Kanta bakoitzaren amaieran, txalo zaparradaren ordez, sentimenduaren, zirrararen edo ideiaren barneratzea nahiago duen musika. Kez itotako taberna edota, gehienez, antzoki txiki bat jasan dezakeena. Etxean bakarrik zaudenetan, logela betetzen dakien musika da; hautsontzia mahai gainean, pantera emea zeure barruan paseatzen sentiarazten dizuna.

Betiere, zure baitan bilduta zaudenetarako.

PANTERA EMEA (Bukowskiren poeman oinarritua)

Andere horrek bere burua

panteratzat dik

eta batzutan

larrua jotzen ari garenean

marmarka eta txuka hasten duk

eta ilea aurpegira jausten zaiok

eta kirruen artetik begira

bere letaginak erakusten dizkik

baina nik musua eman eta larrutan jarraitzen diat.

Eman diok inoiz

musua panterari?

ikusi duk inoiz pantera emea

amodioz gozatzen?

ez dakik amodioa zer den, amigo,

heure errubia tindatuekin

heure urtxintxa eta ardiekin.

Panterarekin oheratu eta

harrezkero ez huke desiratuko

ez urtxintxarik, ez ardirik,

ez azeririk, ez elefanterik,

deus ere ez salbu

eta pantera emea

pantera emea heure logelan barrena paseatzen

pantera emea heure ariman barrena paseatzen.

2007-08-17T22:30:00.001+02:00

MILKY BATHS (2)

–

SAMO (SAME OLD SHIT)

Abuztuak 15/16, Lau bost

Este baño me evade de todo lo que me rodea.

Luxor

Billabonan lanean ibili nintzenean ezagutu nuen Luxor. Egia aitortu behar badut, zigarroa erretzeko zuen eragatik ezagutu nahi izan nuen –zigarroa ezpain artean heltzeko hain berezkoa zuen ausentzia eta ahuldade horregatik–. Egiptologian adituak izan ezean, gurasoek kristoren zeppelina harrapatu ostean jarritako izena bakarrik izan daiteke Luxor; berak ere, egia esan, izen hori jartzeari ez zion beste esplikazio posiblerik aurkitzen.

Luxorrek pasio handiz hitz egiten zidan graffitiez eta hiphop musikaz. Oreretako Zintzilik irrati librean bere lagunekin batera Inframundo saioan dabil buru-belarri eta AEBn, Turkian edota Alemanian azken aldi honetan sortzen diren tendentzia berriak zabaltzen omen dituzte. Bere lagunak trenak eta trenbide inguruak pintatzen ibiltzen diren ero goxoak dira, hauei argazkiak atera eta aldizkari espezializatuetan beren obrak argitara emateko. Horrez gain, noizbehinka hainbat DJ eta breakdance dantzariekin demostrazioak eta ikuskizunak antolatzen dituzte. Argi dago gauzak sortzeko izugarrizko gogoa dutela eta, Luxorrek behintzat, ilusio eta pasio handia. Personaje hau ezagutu nuenetik, niretzako ezezaguna zen mundu hori geroz eta erakargarriagoa iruditzen zait.

Basquiat

Giro horretan bertan hazi omen zen NYCko Basquiat artista beltza. 70. hamarkadaren amaiera eta 80.aren hasierako NYC zurrunbilotsu eta kaotiko hartan Unax Ugalderen moduan kalean bizitzea erabaki zuenetik, bere heriotza arte suziri baten bide berbera egin zuena. Ibilbide argitsu, arrakastatsu eta ospetsu bezain laburrekoa. Hona hemen Basquiat, Harkaitz Canoren eskutik:

BASQUIAT

Ni naiz Jean Michel Basquiat

artista beltza, gorriak pasatakoa

beltzek eta zuriek baztertua

gustu orokorraren begietan

eta kantari blonden ipurtzuloetan

hatza sartzen zuena

bere etxeko ateetan eta errezeletan margotzen zuena

hil zenean bere hozkailu margotua

lagunek merkezurrean saltzeko lapurtu ziotena

hil zenean hirugarren abenidako

tailer mekaniko bateko berrehun kiloko atea

lapurtu ziotena

bertan bere graffiti bat zegoelako.

Ni naiz Jean Michel Basquiat

lientzoen gainean kafea hartu, bazkaldu,

haserretu, poztu, desesperatu eta uzten ziotenean

lo egiten zuena

lientzoetan bere neskalagunen telefonoak apuntatu

eta haiekin haserretzean ezabatu egiten zituena

gauzak ongi nabarmentzeko eta

jendeak haiei kasu egiteko

marraztutakoak oro ezabatzea baita biderik onena

eta bakarra.

Ni naiz Basquiat,

Warholekin boxeoan aritu eta irabazi egin ziona.

Ni naiz.

New Yorkeko downtowneko

neska zuri progre usteko guztiekin larrua jo zuena

bi astetan eta hamar segundotan

margotutako koadroak prezio berean saltzen zituena

hamar segundo horietako eskumuturraren dardaran

bizitza guztia zegoelako.

Ni naiz Basquiat

haur problematikoa

topera bizi nahi zuen rasta ileko gazte

xalo

merkatuak irentsia

maitagarria

jasangaitza

sakona

azalekoa

naturala

artifiziala

zuk nahi duzuna, jada hilik nagoenez gero.

Ni naiz hori

dirurik ez zeukanean edo

bere gameluak huts egiten zionean

Washington Squaren lo egiten zuena

bi telebista eta bi gramola

topera jarrita pintatzen zuena

lapurra

bilaua

aingerua

errege koroatua

frakasoaren ama eta amama

arrakastaren semea eta bilo rasta bis biloba

begien hondoan

haur bozatu baten tristura bistakoa zuena

nola ez hogeita zazpi urterekin gaindosiaz hil zena

lurpetik besoa atera nahi duena

hilarriari bere gustuko azken zertzelada margotu

azken telefono zenbakia apuntatu

eta ezabatzeko

ezgauza

Brooklyngo hilerri honetan

eta bere koadro bakoitzean

datzana.

Ni naiz Basquiat

27 urterekin eta IHESAren lehen arrastoekin, heroina gaindosiak betierekotasuna eman zion artista; eskola handirik gabea, kale gorrian ikasitakoa. Pinturaren negozioko marrazoek puztu eta merkantzia huts bihurtu zutena, mito bihurtzeko kondizio guztiak beterikoa. Urtain bohemio, artista eta newyorkino bat.

Zer esango dizuet: Antes que anochezca ikusi nuenetik, Julian Schnabel artista, zuzendari eta Basquiaten lagunak bere bizitzari buruz egin zuen filma ikusteko irrikatan nago.

Ez dakit zergatik, baina azken aldi honetan jende askok hitz egiten dit Julian Schnabel honi buruz.

Julian Schnabel eta samo

Goitik bultzatutako politika betikoa da: puntapuntako artista ekarri, honi bost izarreko hotela pagatu, Tabacalera osoosorik nahieran erabil dezan bere esku utzi, udaletxe eta instituzio guztien bitarteko guztiak erabili erakusketak komunikabide guztietan oihartzun nabarmena izan dezan…

Samo, samo, samo. Bartzelona inguruan ere eztabaida berdina piztu berri da: Woody Alleni kale guztiak, bitarteko guztiak, egonaldia eta luxu guztiak eskura ematen dizkioten bitartean, zinemagile katalan guztiek eszena bakar bat grabatzeko milioika oztopo gainditu behar dituzte.

Horregatik, Tabacaleran jarritako Julian Schnabel SUMMER kartel handiaren azpian pintada hau egitea proposatzen dut: Basque artists WINTER

P.d.: ei, emaidazu soma txute bat, mesedez…

2007-08-16T15:15:00.000+02:00

MILKY BATHS (1)

–

UNA TREGUA EN MI CABEZA

Abuztuak 11/15, Rómpeme con mil caricias

Loquillo handia

Berotzeko, Loquillori egindako elkarrizketa batetik ateratako harribitxi bat:

Siempre te distancias de lo que hacen el resto de grupos en nuestro país, ¿por qué?

A mí lo que hagan los demás no me importa. Yo sigo por el mismo camino, empecé en el año 78 y entonces no había nadie. He visto pasar de todo y si tuviera que fijarme considero que la música de nuestro país está en el peor momento de la historia. La música es una auténtica basura. Alejandro Sanz, Estopa y el Orozco... eso es impresentable. Ésa es la España de charanga y pandereta. A mí me interesan otro tipo de artistas como Aute, Santiago Auserón, Bunbury... la gente que se dedica a crear. Hay una mediocridad espantosa. Me recuerda a la España del 76. ¿Qué diferencia hay entre Manolo Escobar y Bisbal o entre Los Chichos y Estopa? Ninguna. Hace 25 años salíamos del Franquismo y no hemos evolucionado una mierda.

Idazteak

Idazteak ez dit denbora kentzen, denbora ematen dit.

Perfect morning Live in Donostia

B., askok eta askok faltan botatzen ditugu zure testu odoltsuak

Mozkorrek arrazoigabe zapaldu duten emakumeari

6:30 a.m. Donostiako tren geltokian. Aste Nagusiko parranda ondorenean, milaka mozkor Irun bidean doan trenaren zain daude. Goizeko lehen tren horretara igo da B. Martutenen. Ohi bezala, ordu horretan mundu guztia bere barrura begira ari da eta inork ez dio erreparatu B.-ri, atearen ondoan kuzkurtuta eseri denean.

Urumea zeharkatzen duen zubi metalikoa pasa ondoren, balazten eragina nabarmena egin denean, aulkitik altxa, buru_berokia jantzi eta B.-k metralleta bagoiko guztiek ikus dezaten agerian jarri du, naturaltasun guztiaz jarri ere, garaipenaren ostean kalashnikova altxatzen duen afganiarraren modura, hortzak estutuz.

Ateak irekitzean irtetera doan pertsona zanpatua hiltzen bada ere, 6:30 inguru horretan trena hartzera doazen mozkorrei bost axola zaie. Izan ere, kabroi nazkagarri horiek edukazioa ipurtzuloko hestetan korapilatuta galdu zuten aspaldi. Ahal bezain laster eseri nahi dute eta, oraingoan ere, trena nasara gerturatzen den heinean, B.-k euren txinpantze garrasiak geroz eta indartsuago sentitu ditu, ateak ireki orduko trena kosta ala kosta asaltatzeko prest dauden seinale.

Botoi berdeari eman eta erdiko bagoiaren ateak ireki egin dira.

- Hijos e hijas de putaaaaaaaarrrrrrrrghhhhhhh!!!

2007-08-14T19:31:00.000+02:00

Y de repente perdí el equilibrio.

And the colored girls go doo doo doo doo doo…

2007-08-13T15:49:00.000+02:00

I would say I'm sorry
If I thought that it would change your mind
But I know that this time
I've said too much
Been too unkind

I try to laugh about it
Cover it all up with lies
I try to laugh about it
Hiding the tears in my eyes
'cause boys don't cry
Boys don't cry

I would break down at your feet
And beg forgiveness
Plead with you
But I know that
It's too late
And now there's nothing I can do

So I try to laugh about it
Cover it all up with lies
I try to
laugh about it
Hiding the tears in my eyes
'cause boys don't cry

I would tell you
That I loved you
If I thought that you would stay
But I know that it's no use
That you've already
Gone away

Misjudged your limits
Pushed you too far
Took you for granted
I thought that you needed me more

Now I would do most anything
To get you back by my side
But I just
Keep on laughing
Hiding the tears in my eyes
'cause boys don't cry
Boys don't cry
Boys don't cry

2007-08-09T22:50:00.000+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (AND PART 8)

–

HIPOKRISIAREN ERRESUMAN EZ DAGO LEKURIK ERRUGABEENTZAT

Abuztuak 8, Borreroak baditu milaka aurpegi

Odon corrupción

Badago Odon Elorza Donostiako alkateari ziria sartzen badakienik. Aurreko hauteskunde kanpainan, Odon promesak egitera joan zen leku orotako hormak Odon corrupción pintadarekin agertu ziren. Mitin politiko edo hauteskunde aurreko zirko horietan, alkatearen bonbilla ezin distiratsuagoan islatzen omen zen spray beltzez idatzitako salaketa.

Txori txiki batek esan didanez, ezker abertzaleak ez omen du zerikusi zuzenik; graffiteroak dira alkateari ilea hartu nahi diotenak. Potrotaraino daude oztopo eta material lapurretekin, nazkatuta instituzioen aldetik laguntza eta babesa jaso ordez, egurra eta diseinatutako bazterketa uneoro jasan beharraz.

Atzerritarrak

Nola sentituko dira RENFE trenetan sartu orduko “Seguridad” –ekoen bisita jasotzen duten atzerritar beltzaranak?

***

Jertsez tapatutako erosketetarako orga horien barruan zer ote daramate 6:20tan Martuteneko estazioan korrika ikusi ohi ditudan atzerritar horiek?

“Absent(a)” terapiaren amaiera

Terapiaren lehenengo zatiaren amaiera zortzigarren egun honetan iritsi da. Azken absent(a) gaua da eta Negu Gorriak talde handiaren disko onenarekin itxi nahiko nuke ariketa hau (nahiz eta ni Kortatu zaleagoa izan; ez ditzagun gure sustraiak traiziona Are: Nikaragua, inoiz baina gehiago, sandinista!). Bi doberman beltz, Hipokrisiari stop, Itxoiten, Borreroak baditu milaka aurpegi, Pistolaren mintzoa, Kaixo… Zenbat perla.

Azken egun hauetan irakurri nauten guztiei, un plaisir.

Terapiaren bigarren zatian nik idatzitakoa irakurtzen duzun arte,

Biba gu ta gutarrak!

2007-08-08T22:41:00.001+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 7)

Nena, no estás tú

Abuztuak 6 eta 7, El ritmo del garaje

Gerra

Oraindik ere, gaur egungo gure gizartearen gehiengoa lubakiaren alde batean edo bestean dago. Nahiz eta demokraziaren alde guztiok batera borrokatu genuela sinestarazi nahi, bi aldeen bereizketa, politikatik haratago ere, eguneroko adierazpenetan eta jokabideetan, argia da: gerra irabazi zutenen eta galdu zutenen bandoei buruz ari naiz. Gerra oraindik bizirik dago, eta ziur naiz argi daukazula, irakurle, ze bandotan zauden. Gerra bizirik dago, eta memoriaren bataila da horren erakusgarri nagusiena.

Behin irabazi zuten. Ez diegu berriz irabazten utziko.

***

Kontxan

Gaur, Donostiako Kontxako bozgorailuetatik, jazz goxoa eta rock´n´roll primitiboa jarri digute. Eszena ederra da: garbitzaileak, pikotxean batzuk eta gurutzatutako eskuak erratzen puntan jarrita besteak, sorosle argentinarraren ipurdi beltzaranari buruz hizketa sutsu eta katxondoan; jubilatuak, marea lasai eta urrunari begira, egurrezko aulki txikietan, barrez; umeak, harrapaketan jolasten, elkarri hondarra botatzen, korrika, garrasika eta beti geldiezin.

Bost euroko propina utzi didate, tipo legal bat eta bi amona enrollatu ezagutu ditut; balantzea positiboa izan da.

***

Cadillac solitario

Auto zahar eta makalak asko gustatzen zaizkit. Alemania bitan banatua zegoenean fabrikatutako nire amaren Opel Vectra cochambrosoa hartzeko deseatzen nago. Baina kotxe bat aukeratzeko emango balidate, El indomable Bill Hunting pelikulan protagonistari erregalatutakoa aukeratuko nuke. Hori edo ziklomotor granate bat.

Ez dakizu zenbat botatzen zaitudan faltan. Gidabaimena atera orduko, Loquillo jarrita zure bila joango naiz.

2007-08-07T11:28:00.001+02:00

2007-08-06T21:46:00.000+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 6)

–

KAOSAREN BALDINTZAK

Abuztuak 5, Los paraísos desiertos

Hiri osoko mugimenduaren baitan, hiritarrok araututako zurruntasunaren aurka errebelatzen garen gizontxo espontaneoak gara. Dena planifikatua dagoela dirudi, ordea, gure ekintza irrazionalenek ere hiriaren jarioa ezin oztopa dezaketela dirudi.

Soilik orain dela gutxi Bartzelonan gertatutako itzalaldia bezalako egoerek ematen digute gure desioak erabat askatzeko beta. Bizilagunaren autoa txikitzeko aukera aparta da, ezta? Eta zer esan pubertarotik erreprimitutako sen kleptomano horri buruz?

Blackout famatuena, ordea, 1977ko uztailaren 13 eta 14 bitartean New York hirian eman zena da. Gogoratzen naiz Harkaitz Canoren Piano gainean gosaltzen kronika liburuan bazela itzalaldi handi honi buruzko aipamen bat. Krisi urbanistiko eta sozial sakonean murgilduta, garai hartako New York burua altxa ezinik zebilen. Langabezia, desesperazioa eta heroina auzo pobreenen barrenak jaten ari zen eta itzalaldi handi hori nahikoa izan zen primitibotasun gordinenak eztanda egiteko. Hilaurretiko sexua, atxiloketak, lapurreta masiboak, suteak…

Neure burua horrelako egoera batean imajinatzean ez daukat duda izpirik ere; badakit gau kaotiko horretan zuzen-zuzenean zure bila joango nintzatekeela.

2007-08-05T20:09:00.001+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 5)

–

URTSUA, UDA

Abuztuak 3 eta 4, Bat-hiru

Lehertu ondorenean, olatuak astintzen duen area bezala sentitzen naiz.

Espejismoa. Kamuflajea.

Atotxako dorrea ikusezina da ilargi gabeko gauetan. Efektua miresgarria da: apartamentuetako argiak soilik ikusten dira, gauaren iluntasunean flotatzen duten forma geometrikoak sortuz.

***

Biharamuna (sartuzak sagarra ipurtzulotik, Newton -merci Are-)

Biharamunean, itsasontzi pisutsu baten antzera urperatzen sentitzen dut nire gorputza. Nire gaineko uraren pisua geroz eta handiagoa da; itsutzen nauen argi printza, berriz, geroz eta ahulagoa.

***

National Geographic

Gustatzen zait hondartzan bikotearen eskutik helduta doan emakumeari lotsagabe begiratzea. Baina benetan gustatzen zaidana, arra nire begien erasoaz ohartzen denean honek hartzen duen jarrera oldarkorra da: oilar dema baterako prest dagoen muturra, berea den presa bakean uzteko agindua igortzen didan begirada primitiboa. Pure National Geographic.

***

Mediterranean sundance

Zurriola post baywatch. 8:30-10:30 p.m.

Zilborrestea

Ama besarkatzerakoan, lehen aldiz bere barruan entzun nituen taupadak gogora ditzaket berriz.

Mundua umetoki handi bat da; leku orotan adi dezaket biok sortu gintuen odolaren bulkada.

Nahitaez, betirako lotu gintuen biziak.

2007-08-04T18:22:00.001+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 4)

–

JE NE SUIS JAMAIS SEULE AVEC MA SOLITUDE

Abuztuak 2, Brel, Moustaki, Piaf

George Moustaki handiaren moduan bizi nahiko nuke. Leku berean gehienez hilabete egonez, gitarra eta ekipai xume batekin motoan alde batetik bestera ibiliz. Chanson française delakoa, gaur egun erabat demodé egon arren, aparta iruditzen zait eta, nahiz eta oraingo formatu ugari baina sinpleagoa izan (hori asko esatea da e), barrukoa adierazteko duen indarra izugarria da. Letrek duten karga, sinbolismoa… Beste garai batekoa da estiloa, badakit, baina askotan dena emango nuke 1970ko hamarkadan muga gurutzatu eta Iparraldean, Hendaian adibidez, Moustakiren kontzertu bat ikustera joateko. Horrelako kontzertu batek, nire ikuspegitik behintzat, ikaragarrizko balioa zuen.

Askotan internet bidez klik bakar batera daukaguna orain dela hogei urte esfortzu ugariren ondoren soilik ikus edo lor zitekeen. Askotan pentsatzen dut emozioa eta abenturak eduki lezakeen epikotasuna sakrifikatzen dugula erraztasunagatik eta azkartasunagatik. Baina hala ere internet izugarria iruditzen zait: daukadan galdera bakoitzari erantzun bat ematen dio. Egokia den edo ez, iturriei begiratu behar. Baina galdera bakoitzarentzako erantzun bat, bi, batzuetan ehun ere edukitzea, ez al da izugarria (well, eta arriskutsua)?

***

Arnaldo Otegi espetxean egonda inguruan ikusten dudan ixiltasun eta geldotasunak harritzen nauen bezala harritzen nau Kontxako paretetan ezer idatzi gabeko paper pusketak dituzten ardo boteilak aurkitzea.

Eta gau itogarri hontan litro osoko zerbeza freskoa edan aurretik egingo nukeen gauza bakarra egingo dut: itsaso lasaiean olatu bakoitza gozatuz ume txiki baten moduan bainatu.

2007-08-03T17:52:00.001+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 3)

–

SKA, SKA, SKA, JAMAIKA SKA

Abuztuak 1, Potato−Tijuana in blue (lehen maketa)

Bizilagunen bati internet lapurtzen diogunetik ordenagailuan ibiltze hutsa abentura bat da. Baina ez gaitezen alteratu. Nerbio sistema lozorro goxoan jarriko duen hirugarren absenta ongietorria izan dadila. Mmmm… Zerebrotik nire hatzetara dagoen distantzia luzatzen eta distortsionatzen sentitzen dut, eta PC madarikatu honek jartzen zizkidan mila oztopoak hodei grisaxka batean difuminatzen dira...

Ei, noiz joango gara Jamaikara… Ez duzue sentitzen Euskadi tropikal baten beharra inoiz baina larriagoa dela? Berri Txar gutxiago eta salsa melenga eta ska gehiago, mesedez. Sabrosoon! Inmigranteetan jarrita daukat nire esperantza guztia, Euskal Herrian euskaldunekin −eta hau zuen guraso eta aiton−amonek ere esango dizuete− jai daukagu−eta. Katxia eskuan burua gora eta behera mugituz pasatako gauak, Alaitz eta Maider−en berbenan fandango eta arin−arinak neska eta mutilak bost metrotako distantzia minimora daudela dantzatuz pasatako parrandak… Jazarpen izugarri baten aurrean gaude! Ea kanpotarrek pixka bat bada ere pega−pega eginda dantzatzeko gerri mugimendu hipnotiko horiek kutsatzen dizkiguten. Mutilzahar ugarik Ertamerika eta Hegoamerikan egindako ehunka lorpenen ildotik, benetako askapenaren bidean tinko jarrai dezagun:

Gora Euskadi tropikala!

Gora Euskadi hasta Kuba!

Que vivan Zapata y Joxe Ripiau ai ai aiii!

Euskal Herriak jasaten duen gatazka politiko−soziala gainditzeko nire proposamen demokratikoa azaldu ostean, terapiaren hirugarren egun honetan zer argitaratu pentsatzen nabil. Irakurri berri dudan Michel Houellebecq−en Ampliacion del campo de batalla −rekin (zu(ek)) erabat gogaitzekotan egon naiz, baina beranduegi da eta nekatuegi nago... Azalpen labur bat ematearren, kontakizun osoan deseroso sentiarazi arren bere hurrengo liburuaren bila bultzatzen zaituen nobela da, bizitza modernoaren inguruko ikuspegi berri eta iritzi polemiko baina aberatsez osatua. Merezi du, benetan.

(Breve inciso: Joder, aze puntazoak Potatoren Miguelin el cashero eta abarrak. Note: Potatoren agur-kontzertua etzi omen da, Gasteizeko festetan)

Stefan Zweig−en Novela de ajedrez eta Ardiente secreto ipuin luzeei buruz ere zer esan. Izugarriak dira. Egia esan, jada ez da horrelako libururik idazten. Giza izaera eta pasioak adierazten aparta zen Stefan. Bere buruaz beste hain era hotzean, kausa−ondorio kate oso−osoan arrazionalki jokatuz, egin zuen Stefan. Nazismoaren hedapen beldurgarriaren eta giro kultural urriaren ondorioz agur esatea erabaki zuen berbera:

"Creo que es mejor finalizar en un buen momento y de pie una vida en la cual la labor intelectual significó el gozo más puro y la libertad personal el bien más preciado sobre la Tierra."

Oroitzen dut Nabarrakoek 2006ko urtarrileko alean berari buruzko artikulu eder bat plazaratu zutela. Animatzen baldin bazarete badakizue.

***

Goiz esnatzeak bere gauza onak ditu. Gaur Boulevard donostiarraren erdi−erditik ibili naiz bizikletan. Jende gutxi, eta garrantzitsuena: ez klaxonik ez tubo de eskapez mozorrotutako bonji hiltzailerik.

Etxera bueltatu naizenean nire arropek kresal usaina zuten.

***

Nekatua nago... Gaurkoz nahikoa, doctor.

2007-08-01T22:28:00.001+02:00

ABSENT(a) NIGHTS (PART 2)

–

PRETTY GIRLS MAKE GRAVES

Uztailak 31, Small change eta The Smiths

Donostia-Paris

Donostiaren zabalgunea Paris imitatuz edo, behintzat, bere estiloari jarraiki egin zela uste dut, orain dela hiru urte-edo ingurune soziokulturaleko klaseetan ikasi nuenaren arabera. Ensanche edo zabalgune hau diseinatu zuen arkitektoaren abizena, oker ez banago, Cortázar zen. Urumea ibaiaren hegaletako arkitekturaren sintonia (tokatu ez zaizkidan babes ofizialeko etxe malapartatu horien baldartasun estetikoak soilik hautsia) edota umez betetako Artzain Ona katedralaren ingurumariak ez al dira, bada, amestutako Paris horren oihartzun? Zabalgunearen diseinuaren bitxikerien artean, aurrez aurre dauden katedrala eta Santa Maria elizaren arteko kilometro bateko distantzia aipatuko nuke, hiri zahar eta zabalgunearen arteko lehia arkitektonikoaren isla.

***

Kafe berotan nostalgiko

Ez zen erabateko déjà vu –a izan, baina Groseko kafetegi hartako aulki txuribeltz hartan, kalera begira edaten, paristar sentitu nintzen. Bilboko metroan sartu eta eskailera mekanikoak usaintzea bezala izan zen, ahanzturan galduak ziruditen Cité universitaire, Châtelet edota Trocadéro –ko bagoi karrankarien marmarra nigan berpizteko. Arraroa badirudi ere, momentu horietan soilik ohartzen zara zenbat gustatzen zaizkizun balkoi estuetan eserita hurrengo zigarroa ausentzia tolesgabez pipatzen duten emakumeak, amatatu berri dutenaren kean begirada oraindik galduta duten emakume eder horiek.

Paris ezagutu nahi dut, baina neguan.

***

Kate

Aurrekoa idazten bukatu dudanean, jada errailik gabeko bagoi bihurtuta, nire pentsamenduen ilara kaotikoak noraezean jarraitu du, izena dagoeneko ahaztu dudan Richmond-eko geltoki ilunean pausatu arteraino. Orduan, banku bakarti batean eseritako Kate-en ile horia metroaren lehen bagoiaren bat-bateko agerpenak nola astintzen zuen oroitu dut nostalgia apur batez.

Bi urte luze pasa dira dagoeneko. Ederra zen Kate, baita gezurretan ibiltzen zenean ere. Bere anaia diseinuzko drogekin lepo kolokatzen zen eta, hori gutxi balitz, bere betiko mutilak berebiziko jipoia eman ondoren kokaina gramo gutxi batzuengatik abandonatu zuen helbiderik gabeko pisu batean. Bere amak maitale ugari zituen eta harritzeko moduko bibragailu bilduma bat ere bai, barruko erropen azpian ezkutatuta. Kate-k, ordea, bere miseriak azaltzerakoan, gezur txikien hari ikusezina erabiltzen zuen, narratzaile onenen modura sentimendua transmitituz, baina esperientzia pertsonalaren eta istorioaren artean zeharkaezinezko amildegi literarioa sortuz.

Kate hauskorra, Kate alaia, Kate ausarta. Oroitzen zara nitaz, batzuetan bada ere? Musika asko entzuten zuen, Morrissey asko gustatzen zitzaion. Hilabete bakar batean ehunka kilometro egin nituen bere kotxean, niretzako berriak eta liluragarriak ziren taldeak deskubrituz. Autobide bakartietan, lau leihoak ireki, azeleratu eta kantatu egiten genuen.

Gaua abaildu ostean, inprobisatutako edozein festa erora pare bat kajakada Coronita maleteroan, beste pare bat alboan, generamatzala, bakoitzaren bizitzako zati alaienak eta gogorrenak trago laburrekin tartekatzen genituen, istorioen hutsuneak gezur txikiekin osatuz.

Estatubatuarrek hainbeste deformatu eta itxuraldatu duten askatasuna, bere esentzia primitiboenean sentitzen nuen Katengan. Uneoro borborka, uneoro lehertu beharrean.

2007-07-31T23:37:00.000+02:00

EGUNEROKO LABURRA: ABSENT(a) NIGHTS (PART 1)

Uztailak 30, Alice entzuten

Orain dela denbora dezente irakurritako elkarrizketa batean idaztea pentsatzea dela zioen Atxagak; gure gorputza gimnasioan eta pista zirkular amaigabeetan lantzen dugun eran lantzen dugula burua idazten dugunean. Hain zuzen ere, beste arrazoi askoren artean, horregatik idazten zuela zioen, idaztea imajinazioa eta arrazonamendua lantzeko ariketa egokienetarikoa delako.

Azken aldi honetan nire bizitza erabateko zurrunbilo ero batean murgildua egon da, bainuko uraren bide behartuarena baino, urakan baten ibilera zalantzatiaren eta destroyer-aren tankera handiagoa duen zurrunbilo posesiboan. Eromen horren guztiaren erdian, gainera, bat-bateko etxe-aldaketaren beharra suertatu zaigu. Ai, plastikoz eta zinta isolatzailez bildutako eta garajean abandonatutako oroitzapen eder horiek, arnas askorik gabeko agonia krudelera kondenatutako iragan hori... Guretzako gogorra izan da, baina aldaketak amonari eman dio min gehien. Aspaldian galdutako gizona etxe horretako ohean, sukaldean, saloian, bizi zuen oraindik. Triste dago amona.

Egia esan, azken egun hauetan erratza astintzen ibili behar horrek asko lasaitu nau. Garbitzaile lanaren errutina hartu orduko, lasaiago, seguruago, egunerokotasunean sustraituago, sentitzen naiz. Uste dut hartu dudan erabakia egokia dela, nahiz goizeko seiak hamar gutxi aldera altxatu beharrak pentsatzen dudan bakoitzean min eman.

Edonola ere, terapia beharrean sentitzen naiz. Idazteagatik beragatik idatzi nahi dut, pixka bat pentsatzeko, zurrunbilotik ubidera pasatzeko, baina betiere lasai eta patxadaz. Presarik gabe.

2007-07-30T17:41:00.001+02:00

MODELOARI

2007-07-29T23:24:00.001+02:00

-1-

Modaren esku lakarrek

laztandu zuten buztina

egiteko telebistan

kabituko zen panpina;

hain ederra, hain polita,

hain hauskorra, hain arina...

horrelaxe sortu zen zu

bezalako neska fina.

Beti zaude dotorea,

beti zaude pinpirina

nahiz ta txikitatik zaren

honela amets egina

(moda da zure errege

ta zu bere erregina)

hori ez da ispiluak

dioenaren berdina.

-2-

Azken urteak dituzu

pasareletan emanak

fin-fin, finegi, beteaz

zuri dagozkizun lanak

nahiz ta ederra zarela

adierazi zure famak

oraindik ere ez zaitu

konbentzitzen zu zeranak.

Bost axola dizu zure

etxean dagoen dramak,

bakarrik kezkatzen zaitu

baskula gaineko zamak

bular, gerri, ipurtalde...

neurtu dituzu danak

ta ez dituzu ikusten

zure begiek esanak.

-3-

Jadanik ez omen duzu

beste inoren beharrik

izar batek ez baitauka

ondoan beste izarrik,

baina zure argia ez

al dago ilun xamarrik?

Jada ez duzu aditzen

“maite zaitut” deiadarrik,

jada ez duzu aditzen

inoren hatzen dardarrik

ta zuri begira jartzen

bada mutiko azkarrik

ez du ikusiko ez poz,

ez barre, ez irrifarrik

ispilu puskatu baten

isladapena bakarrik.

Gaia: 5 MINUTUTAN 20. ALDIZ ERLOJUARI BEGIRATU DIOZU

2007-07-24T22:08:00.000+02:00

-1-
Bost minututan ezin dut kendu
ordua begietatik,
nire ahoa igaro dute
9 azkazal zatik,
mila segunduz egonezinez
hementxe nago, zergatik
gauzak ondo joan ezkero hemen
egongo zela badakit?
Maialenen zain kafetegiko
atean nagoenetik
denbora ez da mugitzen baina
bihotza hegan doakit.

-2-
Juerga batean ezagutu ta
maitemindu ginen bela
eta pentsatu gaur gelditzea
polita izango zela,
beraz seguru ahaztu duela
autobuseko txartela
edo atasko baten, etsita,
negarrez dago bestela...
ez da posible, ez da posible!
Lehengo astean bezela
iruditzen zait berriro ere
bakarrik utzi nauela.

-3-
Pelikuletan amodioa
beti da platonikoa
ta azkenean gazte guztiok
sinetsi dugu mitoa
baina benetan ez da betiko
eta ez da betikoa;
Maialen ere ez zen betiko
nahiz izan nire tipoa...
Larunbata da juergara noa
ez naiz hain txoropitoa
beste batekin lortuko baitut
berekin galdurikoa.

SOLUZIO HIPPIE BAT (hitzaurrea)

2007-07-24T13:17:00.002+02:00

Marihuanazko pasteltxo bat eta, zergatik ez, konpainia ona, begiak gorritzen eta pupilak puzten doazen heinean barruak barrez lehertzeko. Asteburu osorako lain musika haluzinogenoa ere bai (Woodstock-eko DVDa puntazo bat da kasu hauetarako). Maitasun asko, bihotza topean jartzen dizun material arriskutsua. Sukaldaria ere aparta, dinamita berde goxoa neurriz, patxadaz eta maitasunez gorpuzten dakien horietakoa. Tenporizadorea ere martxan da jada; dena prest dago leherketa neurrigaberako.

Bai, mundua konpontzera goaz.

OHE GOSETIAK

2007-07-24T13:17:00.001+02:00

Hey man, ez dut inoiz horrelakorik ikusi. He was a complete sleeping machine! Eguerdi partean, liburuak irekitzen nituenean, hura ohera sartzen zen. Hiru ordu luzez lotan egon ondoren, iratzargailuak jotakoan, snoozing jarri, buelta erdia eman eta berriz lo hartzen zuen kabroiak. Eta nola gainera! Fucking thumbsucker, a ze zurrunkak, mon dieu! Bost minutura berriz jotzen zuenean, esnatu, iratzargailua itzali, kuzkurtu eta berriz lotan zen. Instantean gainera, unbelievable. Niretzako tortura zena -zerebroa erdiz erdi jotzen zuten tiro hots zorrotz horiek- berarentzat gozamen hutsa zen. Baina nola egin dezakezu hori, nola esnatu eta lokartu zaitezke hain azkar, galdetzen nion, liburua eskuartean nuela, iratzargailuak laugarren aldiz-edo jotzerakoan. Burua altxatzen zuen horrelakoetan, niri begira-begira jartzen zen segundo luzez eta bizigabeko zaku-patata baten moduan erortzen zen ohera.

Barrez lehertzen nintzen loak jandako gizon horren aurrean.

2007-07-24T13:11:00.000+02:00

Etsita, kontaktuari ihes egiteko plana jada lotuta al zegoen galdetu nion.

- Hire informazioa pasa bai, baina ez diat ezer jasotzen, goikoek ez ditek behar dena baina askoz ere gehiago arriskatu nahi.

Begien ñirñirean dardarka nuen esperantza apurrak hunkitu zuela iduri eta, gabardina berdeko poltsikoan sakon arakatu ostean, pakete txiki bat eskaini zidan.

- Belarra; erre ezak, on egingo dik.
- Eta Elisa?
- Ez zekiat non, baina esku onetan zagok, lasai.

Deabruak gorde nintzala, kontaktu madarikatu horrek zulo hartan abandonatuko ninduen errezeloa, esaldi labur bakoitzarekin, tonu lehor eta hotz harekin, ez zela nire delirio huts baieztatzen zidan. Fronteko tripaundi, traidore eta filibustero alaen horiek Elisari eskua luzatu ez zioten bitartean ere gaitzerdi. Etsaiaren barrakoietan bizirauteak nahiko lan ematen zidan nire bandokoen kontrako mendeku grinak nola ase pentsatzen hasteko. Eta hala ere, ezkutuan jaso nuen guztia eman nion: fortearen datu, neurri eta azalpen guztiak, puntu ahulenen kokapen zehatza, soldaduak, janaria eta munizioari buruzko xehetasun posible guztiak.

- Portatu haiz oraingoan, puntako lana duk.

Hotz egiten zuen eta hatsen lurrunak urrutitik ikus zitezkeen; barrakoira bueltatu behar nuen lehenbailehen. Besotik gogor heldu nion.

- Usteltzen ari nauk hemen, zin egidak hurrengoan batera aterako garela. Entzuidak, joder. Ei, Marru, zin egidak.
- Erasoa prestatzen ari dituk eta plano hauek ezinbestekoak hituen horretarako… Alukeria galanta duk hau, bazekiat, baina segi egin behar diagu, eutsi. Fronteak erasoa prestatu bitartean, behintzat. Baina zin zagiat, zin zagiat benetan hurrengoan biok aterako garela.

Geroan kontzientzia urratuko zion promesa ahul bat atera nion gutxienez. Ez zen gutxi.

EL DIARIO VASCO

2007-07-24T13:06:00.000+02:00

- Ei, zeatik eroste deu El Diario Vasco? Atzoko editoriala etzenun irakurri? Baino es que qué vergüenza, ze nazka emantzian.

- Pssss, eso te pasa por leer la editorial

2007-07-11T11:25:00.000+02:00

Lubakitik idazten dugu. Loquillo eta Alaska gara. Ohi bezala, bat-batean eta esplikaziorik gabe, begirada batek fusilatu gaitu. Alaskak uste du abisu bat dela, eta motoa hartu eta azeleratu egin du. Alaskak ilea harrotuta atzera begiratu duenerako, Loquillok argazki kamara prest zuen, ihesaren eternitatea (Alaskaren ezpain samurrez gain) honen baitan gordetzeko.

2007-07-09T11:18:00.000+02:00

BIZIRIK MANTENTZEKO ERRITUALA

lehengusinari

Amaiak alde egin zuenetik oso goiz esnatzen nintzen. Lehen goizak asko luzatzen genituen, batez ere astelehen eta asteartekoak, biok jai baikenuen egun horietan. Lanegunetan bera goizago altxatzen zen, baina iratzargailuan bere ahotsarekin grabatzen zituen mezu eztiekin esnatzen nintzen. Egia esan, nire bizitzako egun zoriontsuenak Amaiarekin bizitzen hasi nintzenekoak ziren.

Garai horiek memorian urtzen sentitzen nituen orain. Askotan asaldatuta esnatzen nintzen, izerditan, izarek bere usaina galdu zutela ohartuta, edota bere aurpegia nolakoa zen ahaztuta nuelako.

Gurea ez zen etxe handia. Unibertsitatetik oso gertu zegoen eta mundu guztiak bizitzeko leku lasaia zela zioen. Saloiko sofan eserita beti, Amaiak alde egin ondoreneko hilabeteetan garagardoa gehiago edaten hasi nintzen oharkabean, goizez batez ere. Momentu horiek leihotik gure etxe ondoko ikasleen egoitzari patxadaz begira egoteko aprobetxatzen nituen, zerbeza erritmo pausatuan dastatuz. Denbora luzez bosgarren pisuko neska gazte baten dutxatu ondoreneko gorputz biluziarekin tematu nintzen. Ilehoria oso mantso lehortzen baitzen, mantso-mantso, nire begirada bere goizeko lehen jantzi izatea nahiko balu bezala.

2007-07-09T10:37:00.000+02:00

ardi beltzak

Drogas-ek oraindik ile luzea zueneko disko batekin hasiko naiz, 1997an Iruñean zuzenean grabatutako Barricadaren Salud y rocanrol-ekin. Osasuna eta rock´n´rolla, paradoxa ederra, bi hitz horiek berrogei urteak pasatu eta semeak eduki ondoren elkar daitezkeen bi antonimo direla kontuan hartuta. Estudioko ahotsen melodikotasun minimoa galduta, diskoa akelarre rocanrolero hutsa besterik ez zait iruditu, bere osotasunean mozkortuta eta kontzertuko dezibelioak parekatuta bakarrik goza daitekeena. Donostiako Aste Nagusian hemen izango ditugula ziurtatu omen du, bestalde, kalboak. Ezin aukera galdu milioi bat disko eta beste hainbeste cassette, CD eta ordenagailuen memoria bete dituen talde bat ikusteko.

Ardi beltzei buruz hitz egiten hasi naiz eta ez nuke eserialdi batean irakurri dudan La oveja negra y demás fábulas Augusto Monterrosoren ipuin liburu laburra aipatu gabe utzi nahi. Ipuingile apartaren teknika, zehaztasun eta intentsitatearekin, Monterrosok politika, gizartea eta giza harreman eta jarrerei buruzko kritika eta hausnarketa ironiko eta gupidagabea egiten du narrazio labur hauetan. Hona hemen aurreko guztiaren erakusle den bere La oveja negra ipuin famatua.

En un lejano país existió hace muchos años una Oveja negra.

Fue fusilada.

Un siglo después, el rebaño arrepentido le levantó una estatua ecuestre que quedó muy bien en el parque.

Así, en lo sucesivo, cada vez que aparecían ovejas negras eran rápidamente pasadas por las armas para que las futuras generaciones de ovejas comunes y corrientes pudieran ejercitarse también en la escultura.

Ametsa (La m-en)

2007-07-04T11:20:00.000+02:00

Betikoa, ezta?

Ohiko tabernan nengoen, zure esperoan, marmol tankerako mahaiaren islaz baliatuz ezpainak pintatzen. Amets batean nengoen ziurtasunak gertatzear zegoen guztitik babesten ninduela hasiera-hasieratik nekien. Ez zen arriskurik, ez asaldatzeko arrazoi berezirik. Zertarako urduritu? Esnatuko nintzen noizbait. Ezpainak pintatzeari utzi gabe erantzun nion barman lotsatiari.

Betikoa, bai.

Eguna salbatuko zidan zure besarkadaren zain egotea, ordea, alferrikakoa zen. Ametsaren logikaren aginduz, ez zinen etorriko. Ez zegoen esplikaziorik, ez zinen etorriko. Zerbitzaria azaldu zen.

Hementxe duzu eskatutakoa.

Ez dakit noiz ahaztu nuen amets batean nengoena. Zerbait gertatzear zegoenaren sentsazioak halabeharrez aulkira iltzatuta mantentzen ninduen. Zigarroa piztu eta keari eutsi nion segundo luzez. Ez zen ezer gertatu. Nikotinazko muxua luzatu nahian, kea pixkanaka-pixkanaka askatzen nuela azaldu zen ezezaguna.

Gizon garaia zen, heldua, eta zuzen-zuzenean nigana etorri zen. Xuxurla oldarkorrean voy a quemártelos, esaten zidan behin eta berriz, nire zapatei begira eta geroz eta ozenago, voy a quemártelos, puta, más que puta.

Arnasestuka esnatu naiz. Hanketara begiratu eta birikak lehertu beharrean egin dut garrasi.

2007-07-03T11:33:00.000+02:00

Unha pantalla triste,
as voces altas dalgún veciño,
ruídos nas escaleiras,
marmurios no patio,
unha chamada ¡unha chamada! telefónica,
(¿equivocaríanse?)
E sempre ti.

F. Alonso

Nora Jones, Come away with me

2007-06-16T22:36:00.001+02:00

Come away with me in the night
Come away with me
And I will write you a song

Come away with me on a bus
Come away where they can't tempt us
With their lies

I want to walk with you
On a cloudy day
In fields where the yellow grass grows knee-high
So won't you try to come

Come away with me and we'll kiss
On a mountaintop
Come away with me
And I'll never stop loving you

And I want to wake up with the rain
Falling on a tin roof
While I'm safe there in your arms
So all I ask is for you
To come away with me in the night
Come away with me

SOZINHO

2007-06-15T19:59:00.001+02:00

Esan nahi dizut, baina belarrira. Zure hatzen artean nireak amiltzen diren bitartean, zure ilea hain gertu, ezpainek bertako zurrunbiloetatik ihes egitea ezinezkoa dutenean.

Entzuten dezu hiria lokartzen, bereiz dezakezu trenen arnasa, hor, azpian…?

Gauaren negar osoa bilduta ere dizdizka jarraitzen duten begi horiekin egidazu koska, atera nazazu terrazara, dantza dezagun iluntasunean, edari freskoz inguratuta, azalak soilik puska dezakeen isiltasunean.

Itxitzazu begiak gelako argia ahultzen den moduan, sentitu gitarra kordaren dardara nire sabelean...

Utzidazu belarrira esaten…

HOUELLEBECQ (GEHIAGO)

2007-06-12T15:52:00.000+02:00

El mundo es un sufrimiento desplegado. En su origen, hay un nudo de sufrimiento. Toda existencia es una expansión, y un aplastamiento. Todas las cosas sufren, hasta que son. La nada vibra de dolor, hasta que llega al ser: en un abyecto paroxismo.

Los seres se diversifican y se hacen más complejos, sin perder nada de su naturaleza primera. A partir de un determinado nivel de conciencia, se produce el grito. La poesía deriva de él. El lenguaje articulado, también.

El primer paso de la trayectoria poética consiste en remontarse al origen. A saber: al sufrimiento.

Las modalidades del sufrimiento son importantes, pero no esenciales. Todo sufrimiento es bueno; todo sufrimiento es útil; todo sufrimiento da sus frutos; todo sufrimiento es un universo.

Henri tiene un año. Yace en el suelo, con los pañales sucios. Berrea. Su madre va de un lado para otro haciendo sonar sus tacones sobre el mosaico de la habitación, mientras busca el sostén y la falda. Tiene prisa por acudir a su cita nocturna. Esa cosita cubierta de mierda, que se agita sobre las baldosas, la exaspera. Se pone a gritar ella también. Henri berrea más todavía. Entonces, se va.

Henri ha empezado con buen pie su carrera como poeta (...)

Aste honetako El Cultural-en

IRAKURKETA DESEROSOAK (Michel Houellebecq)

2007-06-08T14:33:00.000+02:00

26 février 2005. 11 heures du soir.

Je n’en peux plus. Je souffre trop. J’arrête. Je mets fin. Cette fois, je suis vraiment fatigué. Je n’y crois plus. Je ne souhaite faire de mal à personne.

Je ne publierai pas « Mourir ». Un de mes premiers livres publiés avait pour titre « Rester vivant ». J’essaie de refermer la boucle, d’annuler les traces de quelque chose ou de quelqu’un, d’un être malencontreux, embarrassé de lui-même, d’un être en somme qui n’aurait pas du être.

Je n’ai pas eu une vie heureuse.

J’ai quarante-sept ans aujourd’hui.

MEME

2007-06-02T20:27:00.001+02:00

0. orrialdea, 0. parrafoa

- No estarás pensando en rebelarte, ¿verdad?
- ¿Contra qué?

Diálogo de la serie de dibujos animados Doctor Katz

"Si te comes un limón sin hacer muecas", Sergi Pàmies

BESTALDEAN

2007-06-02T19:23:00.000+02:00

Atea itxi zuenean ez genekien betirako alde egin zuenik. Hasierako sorpresa eta ezinegona erabateko isiltasun bilakatu ziren handik gutxira. Harrezkero, egunak buru gainera banaka-banaka halabeharrez eroritako tanta bihurtu ziren. Bi urte igaro ondoren ere, telefonoaren txirrina zen bihotza ero moduan bizkorrarazten zigun gauza bakarra.

Maitatzen erakutsi zidan pertsona izanagatik, urtetan gorrotatu nuen.

Bizitza aurrera joan ahala, ordea, mugak eta absolutuak urtzen joan ziren, eta konturatu ginen agian egin genuena ez zela egin behar genuena. Bitartean, bi puntuen arteko biderik luzeena den ahanzturan galtzen saiatzen ginen egunero, denborak pixkanaka-pixkanaka gure birikak nola ahultzen zituen konturatu gabe.

Erabakia horregatik ez zen erraza izan. Baina hark zeharkatutako ate berberaren aurrera iristea lortu nuenean ez nuen bitan pentsatu: banekien bestaldean aurkituko nuela urte luzetan nire oroimenean lurperatutako bere azken begirada.

2007-05-27T16:08:00.001+02:00

Lau akorde konbinatuz zaborra gustagarri egin zutelako gogoratu nahiko nuke Josuren ahotsa gaurko egunean. Gauzak aldatzeko ilusioa baino, botoa ematerakoan sentsazio mikatz eta erdi melankolikoa eduki duten guztientzat.

EDERTASUNA

2007-05-26T23:12:00.000+02:00

Edertasunari aurpegi bat marraztu beharko banio zurearen antza izango luke. Pintura faltako litzaidake zure begien distira margotzeko, oleoaren ordez zerbeza freskoa ipiniko nuke zure ilea egiteko. Eta, behin kuadroa amaitu ondoren, behatzarekin errepasatuko nuke marra bakoitza, tanta bakoitza. Eta berriro ere pintatuko nuke, zure ezpainen forma berritu nahian, edo zure sudurrari hirugarren dimentsioa aurkitzeko.

Edertasunari ahots bat marraztu beharko banio zurearen antza izango luke, bai. Orduak eta orduak emango nituzke, zurekin hizketan egon nintzen segundu horietan ikusi nuen guztia marrazteko. Eta, berriro ere behatzak pasatuko nituzke. Baina ez lukete zure usainik aurkituko, ez lukete zure ahotsik entzungo. Eta, berriro ere, hamaikagarren koadroa zakarrontzira bota eta hutsetik hasiko nintzateke koadro zurian zure kolorea ipini nahian.

Edertasunari gorputz bat marraztu beharko banio zurearen antza izango luke. Eta nahi gabe bezala ukitzen zintudanean bihotzetik burura igotzen zitzaizkidan tekila basokada guztiekin oroituko naiz. Baina tekilarik gabe ere zure gorputza marrazten jarraituko nuke, ohartu gabe disimuluan gutxiegitan begiratu nizula zure forma guztiak poltsikoan gorde eta hauts magikoak bailiran putz egin koadro zurira pasatzeko.

Bai, gehiegi edan nuen joan zen ostegunean.

TIENES UN NUEVO MENSAJE DE

2007-05-23T19:27:00.000+02:00

Sorpresa txiki bat emateko zen, etxera bueltatzerakoan pixka bat alai zaitezen. Alukiss-en mezu tristeak irakurri baino hobe duzu nire email hau irakurri, eta gainera nere burua ere alaitzeko idazten det mail hau, ze aze eguna. Mila gauza egiteko asmoa dezun egun horietako bat izan da, eta bat bakarra erdizka ere ezin egin izan dudana.

Gaur izugarrizko eguraldia dago, eta Edinbrágh -en bezelako shower-ak azaldu eta desaparezitu dira Arrasaten. Galtza motzak jazten dituzu kalean kriston egualdia dagoelako, kalera ateratzen zara, derrepente zerura begiratzen duzu, MELA-MELA EGINDA gelditzen zera, eta begiak klixkatu ostean berriz itxi behar dituzu, dagoeneko eguzkiak jaten baitizkizu. Bustita zaude zeharo eta guztiak txiste bat dirudi.

Bua, gainera gauza bat kontatu behar dizut, bonbazo bat izango dena ziur: izugarrizko sabotajea egin behar diogu liburutegiari. Hau sekretu bat da, ez kontatu inori. Imajinazazu, ez da ezer kostatzen. Flipatu ingo dezu. Liburutegi guztietako nolahalako ordena eta disziplina mantentzen duen gauza kontzentrazioa da, eta hau lortzeko beharrezkoa den isiltasuna. Ba horren kontra joango gea, zuzen-zuzenean. Asmoa sinplea da: 20 laguneko kuadrila gara, liburutegiko ordenagailu gehientsuenak akaparatzeko gauza. Ondoren, hauen bolumenak aktibatuko ditugu, eta topean jarri. Azkenik, pelikula bat jeitsiko dugu ordenagailu guztietara, bai pornoa bai biolentoa, garrasi ugarikoa behintzat (suposatuko zenuenez pornoak ditu boto gehienak gure artean), eta hortik aurrerakoa imajina dezakezu.

Minutu gutxiko gauza izango da, broma txiki bat, jendeak burua altxa dezan, par pixkat egin dezan. Errektoreak ulertuko du, ezta? Esperemos. Hala ere, ordenagailuak nola akaparatu eta ahal den sigilo handienarekin plana nola burutu pentsatzen ari gera, okerrenean ere fitxatu ez gaitzaten. Badakit ordenadore asuntotan etzarela oso abila, baina agian jakingo dezu bideo bat nola programatu. Bueno, edozer, edozerk balio digu, IDEIARIK BA AL DEZU?

UFFF. Badakizu, hainbeste ordu liburutegian sartuta, azkenean aspertu egiten da bat. Umeak gara oraindik eta bueno. Horrelako gauzek mantentzen gaituzte bizirik.

Esango diazu zemuz zabiltzan, desiatzen nago zu tabernan sartu eta nere ondoan nola eseitzen zean berriz ikusteko. Baina ez du edozein taberna izan behar, Lau teilatu jarriko baitigu zu sartu orduko, eta gero LA woman, eta gero The Clash. Eta tartean takolo pirritx eta porrotx. Taberna gutxi daude horrelakoak e. Gauez, behintzat. Horietakotan bakarrik hitz egin dezakegu, ba hilabete osoko bidaia eroez adibidez, edo horietakotan bakarrik edan dezakegu lasai, eserita, elkarri begira, itsasoari begira egoten direnak bezela.

UOHO!

2007-05-11T17:18:00.001+02:00

2007-05-04T16:17:00.000+02:00